( 1 ) فضايل مىتواند يا به اعتبار افعال و آثار شخص براى او حاصل باشد يا نه تنها به اين اعتبار كه با عوامل بيرونى براى او فرا آمده باشد . در اين جا دو باب در پيش روى ماست : باب اوّل : فضايل به دست آمده از فعل و اثر . اين فضايل يا نفسانى هستند يا جسمى . در اين جا دو مطلب هست : مطلب اوّل : در فضايل نفسانى : « 1 » ما اين فضايل را به مبحث‌هاى مختلف تقسيم كرده‌ايم : مبحث اوّل : ايمان . ( 2 ) هيچ فضيلتى همسان اين فضيلت نيست ، زيرا به اعتبار آن است كه نعمت جاودان و رهايى از عذاب هميشگى به دست مىآيد ، چنان كه خداوند مىفرمايد : إِنَّ اللَّهَ لا يَغْفِرُ أَنْ يُشْرَكَ بِهِ وَ يَغْفِرُ ما دُونَ ذلِكَ لِمَنْ يَشاءُ « 2 » - . همهء مسلمانان در اين نكته

--> ( 1 ) مصنّف در كشف المراد / 421 - 422 سخنانى دارد كه چكيدهء آن چنين است : « على ( ع ) در كمالات نفسانى به نهايت رسيده است تا جايى كه هيچ كس در هيچ يك از اين كمالات نمىتواند با او برابرى كند . از جمله فضايل او ( ع ) نسب شريف اوست كه هيچ كس در نزديكى به پيامبر اكرم ( ص ) و از نظر پدر و مادر و همسر و فرزندان ، همسنگ او نيست ، و هيچ يك از مسلمانان ، در شرف و كمال ، فرزندانى همچون او نداشته‌اند . ذريّهء او ، علم و فضيلت و زهد و ترك دنيا را آن قدر گستراندند كه براى هيچ يك از صحابه چنين توفيقى حاصل نشد . پس على ( ع ) افضل همهء آن‌هاست » . ( 2 ) نساء / 48 ؛ هر آينه خدا گناه كسانى را كه به او شرك آورند نمىآمرزد و گناهان ديگر را براى هر كه بخواهد مىآمرزد .