به حق آنان ظلم كند و مردم را بر گردن ايشان سوار نمايد و اين امت را به پشت سرشان به طور قهقرى برگرداند « 56 » . عمر گفت : آمين ، خداوند لعنت كند هر كس را كه به حق آنان ظلم كند ! ولى نه به خدا قسم ، ايشان را در خلافت حقّى نيست و آنان با ساير مردم در اين مسأله يكسانند ! ابو ذر گفت : پس چرا بر عليه انصار با حق ايشان و دليلشان استدلال كرديد ؟ ! سخنان امير المؤمنين عليه السّلام بعد از بيعت ( 1 ) على عليه السّلام به عمر فرمود : اى پسر صُهاك ، ما را در خلافت حقّى نيست ، ولى براى تو و فرزند زن مگس خوار « 57 » هست ؟ ! عمر گفت : اى ابا الحسن ، اكنون كه بيعت كردى خوددارى نما ، چرا كه عموم مردم به رفيق من رضايت دادند و به تو رضايت ندادند ، پس گناه من چيست ؟ على عليه السّلام فرمود : ولى خداوند عز و جل و رسولش جز به من راضى نشدند . پس تو و رفيقت و آنان كه تابع شما شدند و شما را كمك كردند را به نارضايتى خداوند و عذاب و خوارى او بشارت باد . واى بر تو اى پسر خطاب ! اگر بدانى كه چه جنايتى بر خود روا داشتهاى . اگر بدانى از چه خارج شده و به چه داخل‌شدهاى و چه جنايتى بر خود و رفيقت نمودهاى ! ابو بكر گفت : اى عمر ، حال كه با ما بيعت كرده و از شرّ او و حمله ناگهانى و فسادش در كارمان در امان شديم بگذار هر چه مىخواهد بگويد . اصحاب صحيفه در تابوت جهنم ( 2 ) على عليه السّلام فرمود : جز يك مطلب چيزى نمىگويم . شما را به خدا يادآور مىشوم اى

--> ( 56 ) « قهقرى » يعنى عقب رفتن در حالى كه روى شخص به جلو باشد . جملهء « ردّ هذه الأمّة القهقرى على ادبارها » حامل معناى ظريفى است . گوئى ابو بكر و عمر امت را از همان راهى كه آمده بودند به سوى جاهليّت بر مىگرداندند با اينكه در ظاهر روى مردم با اسلام بود . ( 57 ) كلمهء « ابن آكلة الذّبان » كه به « فرزند زن مگس خوار » معنى شده كنايه از ابو بكر است .