ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
314
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
نخواهد شد . رعايا براى اين مىتوانند ترا دوست بدارند كه تو اموال آنها را نگيرى و به آنها ستم نكنى . تو به اين كار آغاز كن كه هر يكى از ملازمين و ياران تو بيشتر صفا و اخلاص داشته باشد مشمول فضل و متنعم بنعمت و متمتع بعطاياى تو گردد . از خست و تنگ نظرى و بخل بپرهيز و بدان خست و پستى نخستين مرحله عصيان و تمرد از فرمان يزدان و موجب رسوائى و خوارى و بدنامى خواهد بود . در اين آيه خوب فكر كن كه خداوند عز و جل مىفرمايد وَ مَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ هر كه بتواند از خست و بخل نفس خوددارى كند رستگار و اميدوار خواهد بود . تمام مسلمين را از نكوكارى و حسن نيت خود بهرهمند و ذى حق بدار ( مؤلف بجاى نيت نبى آورده و طبرى صحيح را نقل كرده كه ما از طبرى تصحيح نموديم كه نبيك بجاى بيتك آمده ( انما الاعمال بالنيات ) . بدان و يقين داشته باش كه كرم و سخا بهترين كار بندگان خداست . تو هم كرم را سرمايه و اندوخته خود نما . راه كرم و سخا و بذل و عطا را آسان و هموار كن به شرط اينكه مقرون به حق باشد . تو از صفت كرم بايد خشنود و خرسند باشى كه عمل تو و اعتقاد تو مبنى بر سخا باشد . هميشه به كارهاى سپاه شخصا رسيدگى كن ديوان و لشكر نويسى و ضروريات آنها را خوب اداره كن و انجام حقوق و مواجب و مزاياى آنها را بپرداز و معيشت آنان را به خوبى ميسر كن مبادا بعسرت و تنگدستى زيست كنند تا خداوند عز و جل فقر و تنگدستى آنها را زايل كند كار تو بسبب رفاه و تندرستى سپاه بالا خواهد گرفت و تو نيرومند خواهى شد و سپاهيان از روى اخلاص مطيع و جانباز و وفادار خواهند بود . همين بس است كه امير نسبت بسپاهيان مطاع باشد و آنها را از صميم قلب او را دوست بدارند و مشمول عدل و بذل او باشند كه وجود امير نسبت به آنها رحمت و عنايت و شفقت و عدل و احسان باشد . هر بدى كه پديد آيد با فضيلت و نيكى در آن را ببندد بفضل و فضيلت و احسان عمل و تمسك بكن كه بخواست خداوند بصلاح