عشق و درك لذّت هم آغوشى با يك زن زيبا براى يك كودك دو ساله امرى است ممتنع و به نظر او چنين حقيقتى معدوم و محال است . چنانچه از نظر سنجش اين مسائل با افكار عمومى هم مىتوان گفت : بشر به صدها دسته و طبقه تقسيم مىشوند و هر كدام مسائل بشرى را تا يك اندازه مىتوانند بفهمند و درجهء بالاتر از آن نسبت به آنها هيچ حقيقت و وجودى ندارد . آرى ، ممكن است آنها از ملاحظهء آثار آن يك ايمان اجمالى بدان پيدا كنند و بدانند كه چنين چيزى هست . در اين احاديث ، درك حقائق ما وراء ماده را مخصوص افكار عاليه و پروريده مخصوصى مىداند كه برخى به فطرت پرورده و پاكند چون نفوس فرشته‌ها و پيغمبران و امامان معصوم و برخى به رياضت و پرورش چون نفوس مؤمنان امتحان داده . در حديث 1 و 2 و قسمت اخير حديث 5 باب ، بيان اين معنى را نموده است كه بسيارى از تعليمات عاليهء قرآن و عترت معصومين از خور فهم تنگ و تاريك مردم برتر است و نمىتوانند آن را بفهمند و تنها نفوس عاليه و پاك انبياء و فرشتگان و مؤمنان امتحان داده مىتوانند بفهمند و درك كنند و مردم ديگر فقط به اعتبار ظهور و آثار معجزات مىتوانند بدان اعتقاد اجمالى داشته باشند . در حديث دوم به نكتهء باريك‌ترى توجه شده است و مىفرمايد : هر فردى از بشر ، عقلى و ادراكى و فهمى مخصوص به خود دارد و چنانچه ظاهر جسمانى هر فرد از نظر آواز و رنگ و شكل و قيافه ممتاز است ، خاصيت روحى افراد همچنين است و سلمان مقامى از درك حقائق دارد كه أبى ذر برادر ايمانى او نداشته و اگر آنچه را او مىفهميد به أبى ذر عرضه كند نمىتواند درك كند و او را كافر مىداند ، بنا بر اين شاهكار يك رهبر اجتماعى اين