ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )

340

الطبقات الكبرى ( فارسي )

( 1 ) على بن ثابت كنيه‌اش ابو الحسن و آزاد كرده و وابستهء عباس بن محمد هاشمى و از مردم جزيره بود او به بغداد آمد و همان جا تا هنگام مرگ اقامت داشت ، محدثى مورد اعتماد و صدوق بوده است . ابو يوسف قاضى نامش يعقوب و پسر ابراهيم بن حبيب بن سعد بن بجير بن معاوية بن قحافة بن نفيل بن سدوس بن عبد مناف بن ابى اسامة بن سمحة بن سعد بن عبد اللّه بن قرادة بن ثعلبة بن معاوية بن زيد بن غوث بن بجيله بوده است ، مادر سعد بن بجير بانويى به نام حبته دختر مالك از عشيره عمرو بن عوف از قبيلهء انصار بوده است و سعد منسوب به مادرش بوده و او را سعد پسر حبته مىگفته‌اند كه هم پيمانان عمرو بن عوف بوده‌اند . ابو يوسف حديثهاى بسيارى از ابو خصيف و مغيرة و حصين و مطرف و هشام بن عروة و اعمش و ديگر محدثان كوفه فرا گرفته و شهره به حفظ حديث شده است ، او پيش هر محدثى كه مىرفت پنجاه تا شصت حديث را چنان حفظ مىكرد كه چون بر مىخاست همه را براى مردم از حفظ املاء مىكرد ، سپس به ابو حنيفه نعمان بن ثابت پيوست و فقه آموخت و راى بر او چيره شد و حديث را رها كرد . مهدى عباسى او را از پيوستگان پسرش موسى هادى كه ولى عهد بود قرار داد و ابو يوسف قضاوت موسى را عهده‌دار و همراه او در گرگان بود و چون خبر خلافت موسى هادى به او رسيد ابو يوسف كه همراهش بود با هادى به بغداد آمد ، هادى قضاوت بغداد را به او واگذاشت ، ابو يوسف و فرزندانش همچنان در بغداد بودند ، ابو يوسف به روز پنجم ربيع الآخر سال يكصد و هشتاد و دو به روزگار خلافت هارون در گذشت . « 1 »

--> ( 1 ) ابو يوسف بسيارى از احكام را به ميل و خواسته دولتمردان به ويژه هارون صادر مىكرده است ، لطفا براى آگهى بيشتر به دانشنامه ايران و اسلام ، صص 1135 و 1137 مراجعه شود .