اين كار دست بردارد و خويش را تكذيب كند . 2 . كوبيدن شخصيت و كرامت رسول خدا ( ص ) به منظور ايجاد نفرت در افراد ضعيف و روى گردانى آنان از پيوستن به آن حضرت . از اين رو مىبينيم كه سفيهان قوم را وادار به آزار و اذيّت او كرده ، احيانا بزرگان و رؤساى قريش اين كار را بر عهده مىگرفتند . چنان كه وقتى به نماز مىايستاد يا در كوچه‌ها راه مىرفت ، بر سر او خاكروبه « 1 » يا زهدان گوسفند مىريختند . « 2 » اين روش‌ها تا حدودى موجب روىگردانى مردم از ورود به حوزه مسلمانى شد . عروة بن زبير مىگويد : . . . آنچه را به آنان گفت ، خوش نداشتند و كسانى را كه از آن‌ها پيروى مىكردند ، فريب دادند . پس عموم مردم از او ( رسول خدا ) روى گردان شدند . « 3 » 4 . شكنجه‌هاى طاقت‌فرسا قريش راه ديگرى براى مبارزه و مقاومت در برابر گسترش اسلام در پيش گرفت . بدين ترتيب كه به شكنجه و آزار مسلمانان بىپناه و بردگان روى آورد . هر قبيله‌اى به آزار افراد مسلمان خويش پرداخت و آنان را به حبس ، زدن و گرسنگى و تشنگى و ديگر روش‌هاى وحشيانه و غير انسانى شكنجه كرد . مشركان قريش شمارى از مسلمانان را شكنجه كردند . عمر بن خطّاب ، لبيبه كنيز بنى مؤمل - يكى از خانواده‌هاى بنى عدى - را شكنجه مىكرد تا از اسلام برگردد . عمر او را مىزد و چون خسته مىشد ، بازمىايستاد و به كنيزك

--> ( 1 ) . بنگريد : سيره حلبى ، 1 / 291 - 292 ؛ سيره دحلان ، 1 / 208 . ( 2 ) . بنگريد : البداية و النهايه ، 2 / 134 . ( 3 ) . تاريخ الامم و الملوك ، 2 / 68 .