1 . از ابن عبّاس روايت شده كه اسراء و معراج دو سال پس از بعثت بود . « 1 » مىدانيم كه ابن عبّاس به زمان رسول خدا ( ص ) نزديك‌تر بود و از ديگر محدّثان و مورّخان به سيره و احوال ان حضرت ، آشناتر . بنابراين اگر سخنى از او ثابت شود ، بر اقوال ديگران مقدّم داشته مىشود . اگر فرض كنيم كه ابن عبّاس سه سال نخست بعثت را به حساب نياورده ، در اين صورت بين ديدگاه او و زهرى اختلافى نخواهد بود . 2 . امام على بن ابى طالب ( ع ) فرمود : اسراء پس از گذشت سه سال از بعثت رسول اكرم ( ص ) بود . « 2 » اين درست‌ترين روايت و مورد اعتماد ماست . 3 . روايت ابن عبّاس ، سعد بن مالك ، سعد بن ابى وقّاص ، امام صادق ( ع ) ، عمر بن خطاب و عايشه به صورت قاطع بر اين مطلب دلالت دارد . گفته‌اند : وقتى عايشه به پيامبر اكرم ( ص ) عتاب كرد كه چرا اين قدر فاطمه ( س ) را مىبوسد ، آن حضرت فرمود : بلى ، عايشه ؛ وقتى مرا به آسمان بردند ، جبرئيل مرا وارد بهشت كرد و سيبى از آنجا به من داد . من آن سيب را خوردم . سيب در صلب من نطفه‌اى شد . هنگامى كه پايين آمدم ، با خديجه همبستر شدم و فاطمه از آن نطفه به وجود آمد . بنابراين فاطمه ، فرشته‌اى به شكل انسان است و هرگاه شوق بهشت مىكنم ، او را مىبوسم . « 3 » از آنچه گذشت ، به دست آمد كه فاطمه ( س ) در سال پنجم بعثت به دنيا آمد . بنابراين مىبايست اسراء و معراج حد اقل نه ماه و چه بسا دو سال پيش از تولد او باشد .

--> ( 1 ) . بحار الانوار ، 18 / 319 ؛ مناقب آل ابى طالب ، 1 / 177 ؛ تاريخ يعقوبى ، 2 / 62 . ( 2 ) . بحار الانوار ، 18 / 379 . ( 3 ) . مستدرك حاكم ، 3 / 165 ؛ ينابيع الموده ، 97 ؛ مجمع الزوائد ، 9 / 202 ؛ نزهة المجالس ، 2 / 179 ؛ كنز العمّال ، 14 / 97 ؛ ميزان الاعتدال ، 1 / 38 .