علاوه بر اين تاريخ نيز گواه است كه قرآن در طول بيست و سه سال يعنى به صورت تدريجى نازل شده است . پاسخ اشكال اين است كه منافاتى بين دو نزول تدريجى و دفعى نيست . منظور از نزول دفعى ، مطابق روايات فراوان ، نزول قرآن به بيت المعمور است . سپس به صورت تدريجى از بيت المعمور بر رسول اكرم ( ص ) نازل مىشد . « 1 » بر اين اساس ممكن است ، نزول دفعى قرآن در شب قدر بوده ، نزول تدريجى آن از 27 رجب آغاز شده باشد . پاسخ ديگر آن است كه قرآن به صورت دفعى بر قلب پيامبر اكرم ( ص ) نازل شد ، امّا آن حضرت مأمور به تبليغ آن نبود . سپس مطابق مناسبت‌هايى كه پيش مىآمد ، به تدريج فرود مىآمد . شايد اين ديدگاه شواهدى داشته باشد كه فعلا مجال بحث دربارهء آن نيست . « 2 » ديدگاه سوم بر آن است كه آغاز نزول قرآن پس از گذشت سه سال از بعثت يعنى پس از دعوت سرّى بوده است . اين مطلب در برخى از روايات آمده ، گروهى نيز بر آن تأكيد كرده‌اند . « 3 » بنابراين بين بعثت پيامبر ( ص ) در ماه رجب و نزول قرآن در ماه رمضان منافاتى وجود ندارد . « 4 » ب . ديدگاه ما ما ديدگاه خود را دربارهء تاريخ بعثت رسول اكرم ( ص ) به شرح زير خلاصه

--> ( 1 ) . بنگريد : الميزان ، 2 / 15 . ( 2 ) . بنگريد : همان ، 18 ؛ تاريخ القرآن ( زنجانى ) ، 10 . ( 3 ) . بنگريد : التمهيد فى علوم القرآن ، 1 / 82 - 83 ؛ الاتقان فى علوم القرآن ، 1 / 39 ؛ تاريخ يعقوبى ، 2 / 34 . ( 4 ) . التمهيد فى علوم القرآن 1 / 81 .