دارد كه يك حوريّه مال صد نفر باشد ؟ قرآن مىگويد اين حرفها مطرح نيست چون مسأله فقط مسألهء ارضاء جنسى نيست ، يك امر روحى هم هست و بشر با اين نياز مىرود ؛ حال افرادى بالاتر از اين مقامها هستند ، آنها سر جاى خودشان ولى اكثريت مردم اين جزء نيازهايشان است . « لَمْ يَطْمِثْهُنَّ انْسٌ قَبْلَهُمْ وَ لا جانٌّ » نه يك زن هرجايى كه گاهى پيش اين ، گاهى پيش آن ؛ هيچ انسى و جنّى با او تماس پيدا نكرده است « كَانَّهُنَّ الْياقوتُ وَالْمَرْجانُ » گويى در صفا ياقوت يا مرواريد هستند يعنى بدنهاى اينها اين‌طور باصفاست . « هَلْ جَزاءُ الْاحْسانِ الَّا الْاحْسانُ » آيا جزاى نيكى جز نيكى خواهد بود ؟ يعنى هركس كه در دنيا نيكى كند نيكى مىبيند . در ذيل همين [ آيه است ] كه وارد شده است كه آيا جزاى توحيد و « لا الهَ الَّا اللَّهُ » جز بهشت چيز ديگرى مىتواند باشد ؟ دو بهشتِ نازلتر « وَ مِنْ دونِهِما جَنَّتانِ » دو بهشتْ نازلتر از اينها هم وجود دارد . آنجا داشت : « وَلِمَنْ خافَ مَقامَ رَبِّهِ » . مفسرين گفته‌اند - و درست گفته‌اند - در آنجا چه بهشت روحانىاش و چه بهشت جسمانىاش مال « لِمَنْ خافَ مَقامَ رَبِّهِ » بود ، يعنى اهل اخلاص ، كسانى كه خدا را به هيبت و عظمت شناخته‌اند ؛ ولى در پايين‌تر و كمتر از اينها هم دو بهشتى هست اما براى افرادى كه از اينها كمتر هستند ؛ و گفته‌اند منظور افرادى است كه عبادتشان براى بهشت يا براى فرار از جهنم بوده است . « مُدْهامَّتان » دو بهشتى سرسبز . اينجا سخن از سرسبزى است . « فيهِما عَيْنانِ نَضّاخَتانِ » . در آنجا سخن از دو چشمهء جارى بود ، اينجا هم سخن از دو چشمهء ديگر ، ولى اينجا تعبير « نَضّاخَتانِ » دارد يعنى جوشش‌زن ، فوّاره‌زن . اما اينجا هم توصيف نمىكند كه اين چشمه‌ها چگونه چشمه‌هايى است . « فيهِما فاكِهَةٌ وَ نَخْلٌ وَ رُمّانٌ » . آنجا داشتيم : « فيهِما مِنْ كُلِّ فاكِهَةٍ زَوْجانِ » در آن دو بهشتِ اهل اخلاص از هر ميوه‌اى دو نوعش وجود دارد . در اين دو بهشتِ درجهء پايين‌تر ميوه‌اى است و نخلى و انارى ، درخت ميوه و درخت نخل و درخت انار . « فيهِنَّ خَيْراتٌ حِسانٌ » و در آن بهشتها هم زنانى كه خير و نيكو هستند [ وجود دارند ، ] زنان نيكو خصال و نيكو صورت ، يعنى نيكو سيرت و نيكو صورت . خير ، حُسن معنوى را مىگويند و حُسن ، حسن صورى را . « خَيْراتٌ حِسان » يعنى زنانى كه