مرتضى مطهرى
468
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )
پس اين منطق هم در باب زهد ، در اسلام وجود ندارد كه كسى خيال كند من از لذت حلال دنيا چشم مىپوشم براى اينكه در عوض لذتى در آخرت به من بدهند و معاوضه كنند . چنين معاوضهاى وجود ندارد . مفهوم واقعى زهد ولى در عين حال در اسلام زهد وجود دارد . البته آنچه كه در اسلام به نام زهد ناميده مىشود ، اولًا بدانيد كه واجب نيست ، يك فضيلت و يك كمال است ، اما فضيلت و كمالى كه هدفش نه آن دو هدفى است كه عرض كردم ، بلكه چيز ديگر است . بلى در اسلام در مواردى براى هدفها و منظورهايى توصيه شده است كه انسان زهد بورزد ، يعنى توصيه شده كه انسان لذتپرست نباشد ، خودش را در لذتهاى دنيا غرق نكند . حتى اگر خودش را در لذتهاى حلال هم غرق بكند كار حرامى نكرده است ، ولى اگر نكند يك كار اخلاقى بزرگ انجام داده است . اسلام با لذتپرستى ولو از طريق حلال موافق نيست . هدفهاى زهد اسلامى 1 . ايثار اسلام براى چندين هدف قبول مىكند كه انسان در دنيا زاهد باشد ، يعنى از لذتهاى حلال چشم بپوشد . انسان در شرايطى قرار مىگيرد كه در آن ، انسانهاى ديگر مثل او يا بيشتر از او احتياج دارند . در اينجا انسان چه مىكند ؟ ايثار مىكند ، جود و بخشش مىكند ، لذتى را كه براى خودش حلال و جايز است به ديگرى مىدهد ، نمىخورد تا به ديگران بخوراند . نه اينكه نمىخورد و دور مىريزد تا در آخرت به او بدهند بخورد ! اگر چنين كند آنجا به او مىگويند كار احمقانهاى كردهاى كه دور ريختى به خيال اينكه اينجا بدهيم به تو بخورى . نمىپوشد براى اينكه بپوشاند . آسايش نمىكند براى اينكه بتواند ديگران را در آسايش وارد كند . لذت نمىبرد براى اينكه به ديگران لذت برساند . اين ايثار است ، يكى از عاليترين و باشكوهترين شئون و خصائص انسانى است ، يكى از انسانىترين كارهاى بشر است ، زهد است ولى زهد انسانى ، زهد صحيح ، زهد عالى . اين آن زهدى است كه علىّ بن ابىطالب دارد .