و اظهار ذلت نسبت به خالق . زنى به حضرتش عرض كرد كه تو همه چيزت خوب است ، فقط يك عيب دارى و آن اينكه خود را نمىگيرى ، مثل بندگان با خودت رفتار مىكنى ، روى زمين مىنشينى . فرمود : كدام بنده از من بنده‌تر است ( اىُّ عَبْدٍ أعْبَدُ مِنّى ) « 1 » ؟ شك ندارد كه سيرت متواضعانه و خودشكنانهء آن حضرت جنبهء اخلاقى و فروتنى دارد ، اما قرائن نشان مىدهد كه رسول اكرم به جنبهء اجتماعى اين قضايا هم زياد توجه داشته ؛ توجه داشته كه همين احترامات ، همين القاب و عناوين ، همين عادات كه كوچك به نظر مىسد ، چه ديوار ضخيمى ميان افراد به وجود مىآورد ، چقدر تأثير دارد در اينكه دلها را از هم دور كند . همينهاست كه ناهمواريها و پست و بلندىها و سنگلاخها به وجود مىآورد . همينها كه در بادى امر يك رشته امور اعتبارى و خيالى است ، در نهايت امر منتهى مىشود به امور عينى و خارجى . تخم اوّلى تفاوتهاى ناروا را همين احترامات غلط و همين عناوين و القاب دروغين مىكارد . استادى داشتيم بسيار متقى و زاهد ، عقيده داشت كه در نيم قرن اخير يك كار خوب صورت گرفت و آن مبارزه با عناوين و القاب بود . رسول خدا در يكى از مسافرتها در حالى كه اصحابش همراه بودند ، ظهر در منزلى فرود آمد . قرار شد گوسفندى ذبح شود و ناهار از گوشت آن گوسفند استفاده شود . يكى از اصحاب گفت : سر بريدن گوسفند به عهدهء من . ديگرى گفت : كندن پوست آن با من . سومى گفت : پختن گوشت با من . رسول خدا فرمود : جمع كردن هيزم از صحرا با من . اصحاب عرض كردند : يا رسول‌اللَّه ! شما زحمت نكشيد ، شما بنشينيد ما خودمان با كمال افتخار همهء كارها را مىكنيم ، ما راضى به زحمت شما نيستيم . فرمود : مىدانم شما مىكنيد ، لكن انَّ اللَّهَ يَكْرَهُ مِنْ عَبْدِهِ انْ يَراهُ مُتَمَيِّزاً بَيْنَ اصْحابِهِ خداوند خوش ندارد از بنده‌اش كه او را ببيند در حالى كه در ميان يارانش براى خود امتيازى نسبت به ديگران قائل شده است . در سيرت رسول اكرم و ائمهء اطهار قضايا و داستانها از اين قبيل زياد است كه مىرساند كوشش داشتند اين گونه عادتها را كه ابتدا كوچك به نظر مىرسد و همينها

--> ( 1 ) . مكارم الاخلاق ، ص 16 .