بسيارى از سلاسل طريقت - بر حسب ادعاى عرفا - به معروف كرخى و به وسيلهء او به حضرت رضا و از طريق آن حضرت به ائمهء پيشين تا حضرت رسول مىرسد و بدين جهت اين سلسله را « سلسلة الذهب » ( رشتهء طلايى ) مىخوانند . ذهبىها عموماً چنين ادعايى دارند . وفات « معروف » در حدود سالهاى 200 تا 206 بوده است . ح . فُضيل بن عَياض . اين مرد اصلًا اهل مرو است ، ايرانى عرب نژاد است . مىگويند در ابتدا راهزن بود . يك شب كه براى دزدى از ديوارى بالا رفت ، يك آيهء قرآن كه از شب زنده دارى شنيد او را منقلب و تائب ساخت . كتاب مصباح الشريعه منسوب به اوست و مىگويند آن كتاب يك سلسله درسهاست كه از امام صادق عليه السلام گرفته است . محدث متبحّر قرن اخير ، مرحوم حاج ميرزا حسين نورى در خاتمهء مستدرك به اين كتاب اظهار اعتماد كرده است . فضيل در سال 187 درگذشته است عرفاى قرن سوم الف . بايزيد بسطامى ( طيفور بن عيسى ) . از اكابر عرفا و اصلًا اهل بسطام است . مىگويند اول كسى است كه صريحاً از فناء فى اللَّه و بقاء باللَّه سخن گفته است . بايزيد گفته است : از بايزيدى خارج شدم مانند مار از پوست . بايزيد به اصطلاح شطحيّاتى دارد كه موجب تكفيرش شده است . خود عرفا او را از اصحاب « سُكر » مىنامند ، يعنى در حال جذبه و بىخودى آن سخنان را مىگفته است . بايزيد در سال 261 درگذشته است . بعضى ادعا كرده‌اند كه سقّاى خانهء امام صادق عليه السلام بوده است ولى اين ادعا با تاريخ جور نمىآيد ، يعنى بايزيد عصر امام صادق را درك نكرده است . ب . بِشر حافى . اهل بغداد است و پدرانش اهل مرو بوده‌اند . از مشاهير عرفاست . او نيز در ابتدا اهل فسق و فجور بوده و بعد توبه كرده است . علّامهء حلّى در منهاج الكرامه داستانى نقل كرده است مبنى بر اينكه توبهء او به دست حضرت موسى بن جعفر عليه السلام صورت گرفته است و چون در حالى تشرّف به توبه پيدا كرد كه « حافى پابرهنه » بود به بشر حافى معروف شد . بعضى علت « حافى » ناميدن او را چيز ديگر گفته‌اند . بشر حافى در سال 226 يا 227 درگذشته است .