مرتضى مطهرى
475
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )
اينجا نشستهايم مثلًا خيال مىكنيم ما كه ديروز بوديم با ما كه امروز هستيم صد درصد يكى هستيم در صورتى كه ما در امروز نسبت به ما در ديروز خيلى تغيير كردهايم منتها تغيير نامحسوس ؛ چنان كه وقتى ما به خار ساعت نگاه مىكنيم آن را ثابت مىبينيم ، هرچه هم دقت كنيم حركتش را نمىبينيم ولى يك ساعت ديگر مىبينيم يك دوازدهم اين دايره را طى كرده است . اينكه به چشم ديده نشود دليل بر عدم آن نيست . فلاسفه دربارهء مسئلهء حركت در عالم كه اصلًا ماهيت اين عالم حركت و تغيير و تبدل است ، خيلى سخنان گفتهاند . حتى حكماى اسلامى مىبينيد كه قائل به حركت جوهريه شدهاند و طبيعت را مساوى با حركت و تغيير دانستهاند . اين افراد مىگويند وقتى كه اساسىترين اصل در اين جهان تغيير باشد و هيچ چيزى در اين جهان جاويدان نباشد ، دين هم يكى از آن چيزهاست ، پس نمىتواند جاويد بماند . همه چيز در اين عالم بر ضد جاويد ماندن است . پاسخ اگر مسئله فقط به اين صورت به شكل فلسفى خالص طرح بشود ، جواب خيلى سادهاى دارد و آن اين است : آنچه كه در جهان متغير است پديدههاى مادى جهان هستند . در اينكه پديدهها متغيرند شكى نيست . لهذا پيغمبر خودش چون يكى از پديدههاى جهان است متغير است يعنى به صورت يك نوزاد متولد مىشود ، دوران كودكى را طى مىكند ، جوان مىشود ، پير مىشود و مىميرد . إِنَّكَ مَيِّتٌ وَ إِنَّهُمْ مَيِّتُونَ « 1 » . ولى سخن دربارهء قوانين جهان است : آيا قوانين جهان هم متغير است ؟ خورشيدِ ما مسلّم پير خواهد شد و روزى خواهد رفت . ستارگان هم همينطور . تمام گياهان و حيواناتى كه در عالم هست مشمول اين امر هستند . ولى آيا اين دليل مىشود كه قوانين فيزيك يا قوانين زيست شناسى هم كهنه بشوند ؟ اسلام قانون است نه پديده و آنچه متغير است پديده است . قرآن هم مىگويد اسلام باقى مىماند ولى پيغمبر مىميرد : مصطفى را وعده داد الطاف حق * گر بميرى تو نميرد اين سَبَق دربارهء پيغمبر مىگويد : إِنَّكَ مَيِّتٌ وَ إِنَّهُمْ مَيِّتُونَ ولى درباره اسلام و قرآن
--> ( 1 ) زمر / 30