تكامل اجتماعى انسان . . . . . 551 « فصل مميّز » انسان چيست ؟ . . . . . 552 انسان ، موجودى ابزارساز . . . . . 553 نقد اين نظريه . . . . . 554 رابطهء اين نظريه با نظريهء تبدل انواع . . . . . 556 آيا شعور انسان بر ابزارسازى او مقدم است يا برعكس ؟ . . . . . 557 اهميت سر انگشتان دست انسان . . . . . 558 خلاصه . . . . . 560 مثال به سخن گفتن . . . . . 562 راز تكامل جامعهء انسان . . . . . 563 توجيه ديگر و نقد آن . . . . . 566 زندگى اشتراكى . . . . . 569 ملاكهاى زندگى اشتراكى : 1 . توليد جمعى . . . . . 569 2 . ساده بودن ابزار توليد . . . . . 571 3 . نبودن محصول اضافى . . . . . 572 كاهش عواطف انسانى در اثر پيشرفت تمدن . . . . . 573 سوسياليسم اسلامى . . . . . 574 علت جنگ در دورهء اشتراك اوليه چه بوده ؟ . . . . . 577 در دورهء اشتراك اوليه چه تضادى بوده ؟ ! . . . . . 577 دورهء اشتراك اوليه و دولت . . . . . 582 دورهء اشتراك اوليه و خانواده . . . . . 586 انتقال به دورهء برده دارى ( 1 ) . . . . . 588 فرضيه و نه وقايع تاريخى . . . . . 590 مفهوم اعتبار . . . . . 591 ميراث خواهى ظلّ السلطان . . . . . 592 فرضيهء ما . . . . . 594 حس استخدام . . . . . 595 انتقال به دورهء برده دارى ( 2 ) . . . . . 597 انواع زندگى اشتراكى . . . . . 598