مرتضى مطهرى
48
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )
مكتب هگل تماس گرفت . در بيست و چهار سالگى در پاريس براى اولين بار با ماركس برخورد نمود و از آنجا مبارزهء دسته جمعى آنها آغاز گرديد . بعد از اين جريان ، پيشرفت فلسفهء مادى تابع پيشرفت مرام حزبى بود و هر اندازه كه حزب كمونيست در دنيا نفوذ پيدا كرده فلسفهء مادى جديد را كه به عنوان « ماترياليسم ديالكتيك » معروف است با خود برده است . به همين مناسبت در سالهاى اخير در كشور ما نيز كتب و رسالات و مقالات زيادى تحت عنوان « ماترياليسم ديالكتيك » منتشر شده . اين نشريات به واسطهء بستگى با كانونهاى حزبى از نوع تبليغاتى كه در نشريات حزبى ( نه در نشريات علمى و فلسفى ) از آنها استفاده مىشود استفاده كرده است . در نشريات حزبى چون هدف اصلى هموار كردن جادههاى سياسى و از بين بردن جميع موانع و سدهاست ، توسل به هر وسيله جايز است زيرا طبق اصول حزبى « هدف وسيله را مباح مىكند » . اصول حزبى مقيد نيست حقايق را چنان كه هست جلوه بدهد بلكه مقيد است آنطورى جلوه بدهد كه وصول به هدف را ممكن سازد ؛ ولى در آثار علمى و فلسفى معمولًا چون غرض اصلى اقناع حس حقيقت جويى است ، از روش فوق احتراز مىشود . ماديين قرون جديده به طور كلى اين تصور برايشان پيدا شده است كه علوم حسى و تجربى به سود ماديت پيش مىرود ، ولى طرفداران ماترياليسم ديالكتيك چنان راه اغراق و مبالغه را پيش مىگيرند كه ماديگرى را ثمرهء مستقيم و خاصيت لا ينفكّ علوم معرفى مىكنند و حتى از اينكه خود دانشمندان و پديد آورندگان اين علوم ، مادى نبودهاند تعجب مىكنند . طرفداران اين مكتب صريحاً ادعا مىكنند كه يا بايد تابع حكمت الهى شد و وجود خدا را قبول كرد و منكر جميع علوم و وجود صناعات و اختراعات شد و يا بايد اينها را قبول كرد و پشت پا به حكمت الهى زد ! ! ! كمترين فايدهاى كه ممكن است يك خوانندهء با ذوق از مطالعهء اين كتاب ببرد اين است كه به خوبى درك مىكند « ماترياليسم ديالكتيك » عليرغم ادعاى طرفدارانش ارتباطى با علوم ندارد و تمام اصول آن يك نوع تحريفات و استنباطات شخصى است كه عدهاى به سليقهء خود كردهاند . مهمترين دليلى كه اين اشخاص در تبليغات خود مىآورند اين است كه در قرون