وفق دهند . خلاصه آنكه برخورد اهل سنت با اين روايتها و پس از آنكه بيشترشان پذيرفتند از پيامبر ( ص ) صادر شده است ، با منطق سازگار نيست و يك طرفه و تكلف‌آميز است در حالى كه برخوردى كه شيعه با آنها دارند با مضمون و برداشتى كه از آنها مىشود كاملا سازگار و هماهنگ است و مسلما چنين نبوده كه پيامبر ( ص ) بارها و بارها به ميان جمع پيروانش آيد و از تعداد خلفايى كه پس از وى عملا قدرت را بدست گرفتند ، سخن براند در حالى كه اگر همه آن خلفا را به استثناى خلفاى راشدين و عمر بن - عبد العزيز ، در نظر بگيريم جملگى پيش از آنكه وسيله اصلاح و هدايت باشند باعث ويرانى و خرابى بودند حال آنكه مىدانيم در برخى از آن روايتها - آنچنان كه در دومين روايت مسلم در صحيحش آمده - پيوندى ميان وجود خلفا از يك سو و بقاى دين از سوى ديگر ، قائل گرديده است ؛ منطقى و معقول و درست نيست كه پيامبر دوازده ( خليفه يا امام ) از ميان بيش از سى خليفهء پس از خود را نام ببرد در حالى كه راه و روش و سياست همگى به استثناى تفاوتهايى كه بنا به شرايط زمانى و منافع شخصى خودشان بروز مىكرد ، يكى بود . آنچه كه بايد بنا به ظاهر روايتها و اصل بيهوده نبودن كلام پيامبر ( ص ) ، برداشت كرد دوازده خليفه يا امامى كه مطمح نظرند همان امامان از عترت اويند كه به دنبال يكديگر آمده‌اند و امام دوازدهم محمد بن الحسن ، همچنان باقى است كه حتى اگر تنها دو تن بر روى زمين مانده باشند ظهور خواهد كرد و دين ، با بقاى آثارى كه از پدرانشان بجاى مانده و به نسلهاى بشرى بسان مشعل هدايت سپرده است و انسانها را در صورت پايبند به آنها و بهره‌گيرى از رهنمودهايشان به خوشبختى و سعادت سوق مىدهد ، پابرجا مىماند . استاد توفيق ابو علم در كتاب خود « أهل البيت » مىنويسد : در ائمه اهل بيت ، اين دژهاى اسلام و حاميان آن و نشان‌دهندگان راه خشنودى و طاعت الهى - طبق آنچه كه « الماوردى » و « ابن خلدون » ذكر كرده‌اند ويژگيها و صفات زيرين ، جمع است : عدالت با شرايط جامع آن كه عبارتند از : خوددارى از ارتكاب گناهان كوچك و بزرگ ، دانش و علم در هر زمينه‌اى كه نياز است باشد ؛ شناخت احكام و پديده‌هاى مختلف ، شجاعت و بيباكى و نسب زيرا كه امامت تنها در قريش است ، و عصمت كه متكلمين آن را از الطاف الهى مىدانند كه به كاملترين بندگانش ارزانى مىدارد و