الفتال النيسابوري ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
718
روضة الواعظين و بصيرة المتعظين ( فارسي )
« و آنان كه چون انفاق كنند نه اسراف مىورزند و نه امساك مىكنند و ميان آن در حد اعتدال باشند . » « 1 » ( 1 ) پيامبر ( ص ) فرمودهاند : از كلاغ سه خصلت را بياموزيد ، جفتگيرى پوشيده و پرهيز و سحرگاه در طلب روزى بيرون شدن . « 2 » ( 2 ) و همان حضرت فرمودهاند : هر كس صبح كند در حال سلامت جسم و امنيت خاطر و داشتن روزى روزانه ، گويى همهء دنيا براى او آماده است . اى پسر جشعم ! براى تو از دنيا همان مقدار كه گرسنگى تو را جلوگيرى كند و جامهيى كه برهنگى تو را بپوشاند و حجرهيى كه بر سرت سايه افكند ، كافى است و اگر چهار پايى هم براى سوارى داشته باشى چه بهتر و گر نه نان و نمكى كافى است و در مورد چيزهاى ديگر بر تو حساب و عذاب است . « 3 » ( 3 ) همان حضرت فرمودهاند : قناعت ، گنجى است كه فنا نمىپذيرد . و فرمودهاند : بىنيازى در فراوانى آبرو نيست ، همانا بىنيازى ، بىنيازى نفس است . « 4 » ( 4 ) ذو القرنين گفته است : هر كس قناعت كند ، از مردم روزگارش آسوده است و بر اقران خويش بيشى دارد . ( 5 ) مسيح ( ع ) فرموده است : آز را از دل خود بيرون كن تا بند از پايت بگسلد . ( 6 ) و پيامبر ( ص ) فرمودهاند : هيچ توانگر و فقيرى نيست مگر آنكه روز قيامت آرزو مىكند كه اى كاش در دنيا فقط به اندازهء روزى و كفاف مىداشت . « 5 » ( 7 ) عيص بن قاسم « 6 » مىگويد ، به امام صادق ( ع ) گفتم : از قول پدرت روايتى نقل مىشود كه پيامبر ( ص ) هيچ گاه از نان گندم سير نشدهاند . آيا صحيح است ؟ فرمود : پيامبر ( ص ) هرگز نان گندم نخوردند و از نان جو هيچ گاه سير نشدند . « 7 »
--> ( 1 ) . در خصال صدوق ، ص 277 ، ج 2 ، و ص 93 ، ج 1 ، چاپ آقاى كمرهيى آمده است . م . ( 2 ) . عيون اخبار الرضا ، ص 257 ، ج 1 . م . ( 3 ) . در امالى طوسى ، ص 42 ، ج 2 ، و امالى صدوق ، مجلس 61 ، آمده است . م . ( 4 ) . به نقل از صحيح بخارى ، ص 188 ، ج 8 ، در محجة البيضاء ، ص 339 ، ج 7 ، آمده است . م . ( 5 ) . به نقل از تمحيص ، در بحار الانوار ، ص 66 ، ج 72 ، آمده است . م . ( 6 ) . براى اطلاع بيشتر از اين راوى به رجال نجاشى ، ص 214 ، مراجعه فرماييد . م . ( 7 ) . در امالى صدوق ، ص 92 ، و بحار الانوار ، ص 219 ، ج 16 ، آمده است . م .