همان فرمانرواى پاك سلامت [ بخش و ] مؤمن [ به حقايق ] و نگهبان و مراقب [ احوال بندگان ] است . و گواهى مىدهم كه عيسى پسر مريم ، آفريده شده و كلمهء خداست كه آن را به مريم پاكدامن فرا داد و به وجود عيسى آبستن گشت كه از روح خويش ، در او دميد ، همان گونه كه آدم را با دست قدرت خود بيافريد . تو را به سوى آفريدگار بىهمتا و پيروى از دستورات او فرا مىخوانم تا از من - كه پيامبر خدايم - پيروى كنى و به كتاب آسمانى كه براى من فرود آمده ، ايمان بياورى . تو و لشكرت را به سوى خداى بزرگ دعوت مىكنم . [ بدان كه : ] پيام الهى را به تو رساندم و خيرانديشى و اندرز را به جاى آوردم ؛ پس آن را بپذير . درود و رحمت بر آن كس كه راه راست را مىپذيرد . » « 1 » ( 1 ) دكتر حميد اللّه تأكيد مىكند كه اين نامه ، همان نامه‌اى است كه پيامبر پس از حديبيه براى نجاشى نوشته است . بىگمان در وجود نامه ترديدى نيست ؛ اما دليلى نيست كه همان نامهء پس از حديبيه باشد و آن چه كه بيهقى از ابن اسحاق به دست آورده ، بيشتر شبيه نامه‌هايى است كه پس از حديبيه به شاهان و فرمانروايان و نصاراى جهان نوشته ؛ چون در آن ، اين آيه آمده است : « يا أَهْلَ الْكِتابِ تَعالَوْا إِلى كَلِمَةٍ . . . » معمولا حضرت اين آيه را در نامه مىنوشته و به صراحت در نامهء شاه حبشه از اصحمه نام برده است ؛ ولى آن چه كه دكتر حميد اللّه آورده ، من چنان تصور مىكنم كه پيامبر پس از مرگ اصحمه ، براى جانشين وى نوشته است و به همين دليل در آن نامى از اصحمه نيست . من تنها از محتواى نامه‌ها به اين سلسله مراتب پى مىبرم و از دكتر حميد اللّه در شگفتم كه با قاطعيت مىگويد : آن نامه‌اى كه بيهقى از ابن عباس روايت كرده ، همان نامه‌اى است كه پيامبر پس از فوت اصحمه به جانشين وى نوشته ، با وصف اين كه : به صراحت از اصحمه نام برده است . « 2 »

--> ( 1 ) - بسم اللّه الرّحمن الرّحيم . من محمد رسول اللّه الى النجاشى عظيم الحبشه ، سلام على من اتّبع الهدى ، أما بعد فإنّى احمد إليك اللّه الّذى لا إله إلّا هو الملك القدوس السلام المؤمن المهيمن و أشهد أنّ عيسى بن مريم روح اللّه و كلمته . ألقاها إلى مريم البتول الطيّبة الحصينة فحملت بعيسى من روحه و نفخه ، كما خلق آدم بيده ، و إنّى أدعو إلى اللّه وحده لا شريك له و الموالاة على طاعته و أن تتّبعنى و تؤمن بالذى جاءنى فإنّى رسول اللّه و أنّى أدعوك و جنودك إلى اللّه عزّ و جلّ و قد بلغت و نصحت ، فاقبل نصيحتى ، و السلام على من اتبع الهدى . ( زاد المعاد و . . . ) ( 2 ) - زندگى سياسى پيامبر ، دكتر حميد اللّه .