وخاصه وعامه به طريق متواتر از حضرت رسول صلّى اللّه عليه وآله وسلّم روايت كرده‌اند كه : « من مات ولم يعرف امام زمانه مات ميتة الجاهليّة » « 1 » يعنى : « هر كه بميرد وامام زمان خود را نشناسد مرده خواهد بود به روش مردهء أهل جاهليت پيش از مبعوث شدن رسول خدا صلّى اللّه عليه وآله وسلّم كه بر كفر وجهل به أصول وفروع دين مىميرند » . وآنكه بعضي از متكلّفين ومتعصّبين أهل سنّت گفته‌اند كه مراد از امام زمان ، قرآن است « 2 » ، هر عاقلى مىداند كه تعبير از كتاب به امام كردن مجاز وخلاف ظاهر است . وأيضا اضافهء « زمانه » ظاهر است در آنكه در هر زماني امامي دارد وقرآن مشترك است ميان جميع زمانها ، واينكه مراد ، حضرت رسول باشد به وجه ثاني مندفع است . وأيضا امام گذشته را امام زمان نمىگويند پس معلوم شد كه در هر زماني امامي مىبايد كه مردم أو را بشناسند ، وبه اتفاق بغير اماميّه كسى قائل نيست به آنكه در هر عصري امامي هست وهيچ عصر خالى از امام نمىباشد . وبرقى در محاسن به سند معتبر از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است كه حضرت رسول صلّى اللّه عليه وآله وسلّم فرموده كه : هر كه بميرد وامام خود را نشناسد ، به مردن جاهليّت مرده است ، پس شما را باد أطاعت امام خود ، بتحقيق ديديد أصحاب أمير المؤمنين عليه السّلام را كه متابعت نكردند به كجا منتهى شد امر ايشان وشما پيروى مىكنيد كسى را كه مردم معذور نيستند به جهالت ونشناختن أو ؛ در شأن ماست كرايم قرآن - يعنى هر آية كه دلالت بر فضيلتى مىكند - وما گروهيم كه خداوند عالم أطاعت ما را واجب گردانيده است وزمينهاى انفال از ماست وبرگزيدهء غنيمت از ماست « 3 » . وأيضا به سند معتبر از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است كه : زمين صلاحيّت ندارد مگر به امام ، وهر كه بميرد وامام خود را نشناسد مىميرد به مردن جاهليّت ، ومحتاجترين أحوال هر يك از شما به معرفت امام در وقتي است كه جانش به اينجا برسد - وبه دست

--> ( 1 ) . كمال الدين 409 ؛ كفاية الأثر 292 ؛ إحقاق الحق 13 / 86 ؛ ينابيع المودة 3 / 456 . ( 2 ) . تفسير طبري 8 / 116 ؛ تفسير كشاف 2 / 682 ؛ تفسير فخر رازي 21 / 17 . ( 3 ) . محاسن 1 / 251 .