العلامة المجلسي

360

حياة القلوب ( فارسي )

شكم ، وآب سرد ، وخواب لذيذ ، وخانه‌ها كه در زير آنها مىباشيد ، واز اعتدال خلقت كه در آن عيبى نباشد « 1 » . آيهء سوم : وَأَسْبَغَ عَلَيْكُمْ نِعَمَهُ ظاهِرَةً وَباطِنَةً « 2 » يعنى : « كامل گردانيد بر شما نعمتهاى خود را بعضي ظاهر وبعضي باطن » . وبعضي از قرّاء « نعمته » را به تاء خوانده‌اند وبعضي به صيغهء جمع واضافه به ضمير خوانده « 3 » . ونعمت ظاهره ، بعضي گفته‌اند آن است كه محسوس باشد ، وباطنه آن كه معقول باشد وبه عقل يابند ؛ يا ظاهره آنچه دانند ، وباطنه آنچه ندانند « 4 » . ودر اكمال الدين ومناقب به سند معتبر از موسى بن جعفر عليه السّلام روايت كرده‌اند كه : نعمت ظاهره ، امام ظاهر است ؛ ونعمت باطنه ، امام غايب است « 5 » . وعلي بن إبراهيم از حضرت باقر عليه السّلام روايت كرده است كه : نعمت ظاهره ، رسول خدا صلّى اللّه عليه وآله وسلّم است وآنچه از جانب خدا آورده از معرفت خدا واقرار به يگانگى أو ؛ ونعمت باطنه ، ولايت ما أهل بيت است ودر دل محبت ما را قرار دادن است ، پس بخدا سوگند گروهى اعتقاد نموده‌اند اين نعمت را ظاهر وباطن وگروهى اعتقاد كرده‌اند به ظاهر ودر باطن اعتقاد نكرده‌اند ، پس خدا اين آية را فرستاد يا أَيُّهَا الرَّسُولُ لا يَحْزُنْكَ الَّذِينَ يُسارِعُونَ فِي الْكُفْرِ مِنَ الَّذِينَ قالُوا آمَنَّا بِأَفْواهِهِمْ وَلَمْ تُؤْمِنْ قُلُوبُهُمْ « 6 » يعنى : « اى رسول ! تو را به اندوه نياورند آنان كه مسارعت ومبادرت مىنمايند در كفر از آنها كه به دهنهاى خود گفتند كه : ايمان آورديم وايمان نياورده دلهاى ايشان » ، حضرت فرمود : پس شاد شد حضرت رسول صلّى اللّه عليه وآله وسلّم در وقت نزول اين آية به سبب آنكه قبول نمىكند خدا ايمان

--> ( 1 ) . تفسير فخر رازي 32 / 81 - 82 . ( 2 ) . سورهء لقمان : 20 . ( 3 ) . تفسير طبري 10 / 217 - 218 ؛ تفسير كشاف 3 / 499 . ( 4 ) . تفسير بيضاوى 3 / 359 . ( 5 ) . كمال الدين 2 / 368 ؛ مناقب ابن شهرآشوب 4 / 195 . ( 6 ) . سورهء مائده : 41 .