مر آدمي را فروگذارنده » . پس حضرت فرمود كه : منم آن ياد خدا كه از آن گمراه شدند ، ومنم سبيل وراه خدا كه از آن ميل كردند ، ومنم ايمانى كه به آن كافر شدند ، ومنم قرآني كه از آن دورى نمودند ، ومنم آن ديني كه به آن تكذيب كردند ، ومنم آن راه راست كه از آن برگرديدند « 1 » . ودر مناقب از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است در تفسير قول حق تعالى أَ فَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلى وَجْهِهِ أَهْدى أَمَّنْ يَمْشِي سَوِيًّا عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ « 2 » ترجمه‌اش آن است كه : « آيا كسى كه مىرود بر رو در افتاده وسرنگون ، هدايت‌يافته‌تر است يا آن كسى كه مىرود راست ايستاده به راه راست ؟ » حضرت فرمود : آن كه كورانه وسرنگون مىرود دشمنان مايند ، وآن كه راست مىرود سلمان ومقداد وعمار وخواصّ أصحاب أمير المؤمنين‌اند « 3 » . ومحمد بن العباس از حضرت باقر عليه السّلام روايت كرده است : آن كه درست به راه راست مىرود ، بخدا سوگند على است واوصياى أو عليهم السّلام « 4 » . وعلي بن إبراهيم از حضرت باقر عليه السّلام روايت نموده است در اين آية وَقالَ الظَّالِمُونَ إِنْ تَتَّبِعُونَ إِلَّا رَجُلًا مَسْحُوراً . انْظُرْ كَيْفَ ضَرَبُوا لَكَ الْأَمْثالَ فَضَلُّوا فَلا يَسْتَطِيعُونَ سَبِيلًا « 5 » يعنى : « وگفتند ظالمان : متابعت نمىكنيد مگر مردى را كه جادو كرده‌اند أو را ، بنگر چگونه زدند براي تو مثلها ، پس گمراه شدند پس نمىتوانند راهى يافت بسوى طعن تو » حضرت فرمود كه : آية چنين نازل شده است « وقال الظالمون لآل محمد حقهم » يعنى : « گفتند آنها كه ستم كردند بر آل محمد وحقّ ايشان را غصب كردند » ، وفرمود كه : آخر آيهء دوم چنين است « فلا يستطيعون إلى ولاية علي سبيلا » يعنى : « نمىيابند بسوى

--> ( 1 ) . كافى 8 / 27 - 28 ؛ تأويل الآيات الظاهرة 1 / 375 . ( 2 ) . سورهء ملك : 22 . ( 3 ) . مناقب ابن شهرآشوب 3 / 90 . ( 4 ) . تأويل الآيات الظاهرة 2 / 703 ؛ كافى 8 / 288 . ( 5 ) . سورهء فرقان : 8 و 9 .