صداى خود را پست كن وفرياد مكن بدرستى كه بدترين صداها صداى خران است » « 1 » . شيخ طبرسى رحمه اللّه ذكر كرده است كه خلاف است در لقمان : بعضي گفته‌اند أو عالم به حكمتهاى رباني بود وپيغمبر نبود ؛ وبعضي گفته‌اند كه پيغمبر بود « 2 » . وغير أو از مفسّران گفته‌اند كه لقمان پسر باعورا بود از أولاد آزر پسر خواهر ايّوب عليه السّلام يا پسر خالهء أيوب وماند تا زمان حضرت داود عليه السّلام واز أو علم آموخت « 3 » . وبه سند معتبر از حضرت صادق عليه السّلام منقول است كه فرمود : بخدا سوگند مىخورم كه خدا حكمت را به لقمان نداد براي حسبي يا مالي يا أهلي يا جثهء بزرگى يا حسن وجمالى كه أو را بوده باشد وليكن مردى بود توانا در فرمانبردارى حق تعالى وپرهيزكار از معاصي خدا وخاموش بود از غير كلام حكمت ، آرام وبا اطمينان بود ، صاحب انديشهء عميق وفكر طويل ونظر تند بود ، وبه عبرت گرفتن از أمور مستغنى از پند ديگران گرديده بود ، هرگز در روز نخوابيد ، وكسى أو را در حالت بول وغائط وغسل كردن نديد از بسيارى پنهان شدن أو از مردم در اين أحوال ونظر عميق أو وخود را محافظت نمودن از اطلاع مردم بر أمور پنهان أو ، وهرگز از چيزى نخنديد از ترس گناه خود ، وهرگز به غضب نيامد بر كسى از براي خود ، وهرگز با كسى مزاح نكرد ، وهرگز براي حاصل شدن أمور دنيا از براي أو شاد نشد واز فوت أمور دنيا هرگز اندوهناك نشد ، وزنان بسيار خواست وفرزندان بسيار بهم رسانيد ، أكثر ايشان مردند وايشان را فرط خود حساب كرد ، بر مرگ هيچ‌يك گريه نكرد ، نگذشت هرگز به دو كس كه با يكديگر مخاصمه ومنازعه يا مقاتله كنند مگر آنكه در ميان ايشان اصلاح كرد وتا ايشان از يكديگر جدا نشدند نگذشت ، وهرگز سخن نيكى كه أو را خوش آيد از كسى نشنيد مگر آنكه تفسير آن سخن را از أو پرسيد وسؤال كرد كه از كي اين سخن را اخذ كرده‌اى ، وبا فقيهان وحكيمان ودانايان بسيار مىنشست وبه خانهء قاضيان وپادشاهان وسلاطين مىرفت براي عبرت گرفتن از

--> ( 1 ) . سورهء لقمان : 12 - 19 . ( 2 ) . مجمع البيان 4 / 315 . ( 3 ) . تفسير كشّاف 3 / 492 ؛ تفسير روح المعاني 11 / 82 .