الشيخ رسول جعفريان

48

حيات فكرى و سياسى امامان شيعه ( ع ) ( فارسي )

امير مؤمنان عليه السّلام در زمان رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله امام على عليه السّلام اين افتخار را داشت كه از كودكى در خانهء رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله رشد يافت . « 1 » در اين بارهء نقلهاى جالبى وجود دارد كه ابن ابى الحديد آنها را يك جا فراهم آورده است . از جمله ، از زيد بن على بن الحسين عليه السّلام نقل شده است كه در آن دوران ، رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله گوشت و خرما را در دهانشان نرم كرده تا خوردن آن را راحت‌تر شده ، آنگاه آن را در دهان امام مىگذاشت . « 2 » به دليل همين قرابت بود كه امام ، نخستين كسى بود كه به رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله ايمان آورد . او خود فرمود : لم يسبقنى الّا رسول الله بالصلاة . « 3 » در اين باره به قدرى شهادات و شواهد وجود دارد كه جاى هيچ گونه ترديدى را براى افراد منصف باقى نمىگذارد . دربارهء اسلام آوردن امام ، گزارش شده است كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله از او دعوت كردند تا اسلام را بپذيرد . اين امر بلوغ فكرى امام را نشان مىدهد . « 4 » مسعودى مىگويد : برخى سن امام را در وقت اسلام آوردن كم گفته‌اند تا بگويند او در زمانى كه اسلام آورده طفلى بيش نبوده است . « 5 » فداكارى امام در راه اسلام سبب شد تا جملات فراوانى از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله در بارهء فضائل امام صادر شود . احمد بن حنبل مىگفت : آن اندازه كه براى على عليه السّلام فضايل صحيح و قابل قبول وارد شده ، براى هيچ يك از صحابه وارد نشده است . « 6 » همو مىگفت : « إن ابن أبى طالب لا يقاس به أحد » ؛ « 7 » هيچ كس با على بن ابى طالب

--> ( 1 ) . انساب الاشراف ، ج 2 ، ص 90 ( 2 ) . شرح نهج البلاغه ، ج 13 ، صص 201 - 198 ( 3 ) . نهج البلاغه ، خطبهء 131 ( 4 ) . المعيار و الموازنه ، صص 69 - 70 . اسكافى در اين متن اشاره دارد كه دعوت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله از امام على عليه السّلام براى پذيرش اسلام ، نشان از بلوغ فكرى وى دارد . وى تأكيد دارد كه اسلام در آن برهه ، نياز به اسلام افراد بالغ و عاقل داشت و نبايد حضرت از طفلى دعوت كرده باشد . او مىپذيرد كه حد اكثر سن بلوغ پانزده است ، امّا بسيارى از افراد در سيزده سالگى بالغ مىشوند . روايت دعوت در منابع اهل سنت اين است كه وقتى امام نماز پيامبر صلّى اللّه عليه و آله را ديد ، دربارهء آن سؤال كرد . حضرت فرمود : هذا دين الله يا على . سپس از امام على عليه السّلام خواست تا اسلام را بپذيرد . امام در پاسخ گفت : أنظرنى حتى أتفكر فيه الليلة ، فأنظره ثم أصبح مسلما بعد الرويّة و الفكرة ؛ به من مهلت ده تا امشب دربارهء آن بينديشم . حضرت به وى مهلت داد و صبح آن روز امام على عليه السّلام مسلمان شد . و نيز نك : انساب الاشراف ، ج 1 ، ص 112 ( 5 ) . التنبيه و الاشراف ، ص 198 ( 6 ) . مناقب احمد بن حنبل ، ابن جوزى ، ص 160 ؛ طبقات الحنابله ج 1 ، ص 319 ( 7 ) . مناقب احمد بن حنبل ، صص 163 - 163