و گفتم : خداوند تو را حفظ كند ، اگر در اين حالى كه هستى اجل تو برسد چه خواهى كرد ؟ ! فرمود : اگر در اين حالى كه هستم اجلم سر رسد ، در حالى كه در اطاعت خدا بوده‌ام از دنيا رفته‌ام . من با كار كردنم ، خودم و عيالم را از محتاج بودن به تو و به مردم حفظ مىكنم . وقتى از سر رسيدن اجل هراسناك خواهم بود كه اجل مرا در حال نافرمانى خدا دريافته باشد . گفتم : اى فرزند رسول خدا ! راست فرمودى ، من مىخواستم تو را موعظه كنم كه تو مرا موعظه فرمودى . « 1 » امام باقر عليه السّلام به ويژه دربارهء تفسير ، شهرت بسزايى دارد به همين جهت دربارهء شخصيت علمى او گفته‌اند : لم يظهر عن احد من ولد الحسن و الحسين من العلوم ما ظهر منه من التفسير و الكلام و الفتيا و الاحكام و الحلال و الحرام . « 2 » مالك ابن اعين جهنى در شعرى امام باقر عليه السّلام را چنين ستوده است : اذا طلب الناس علم القرآن * كانت قريش عليه عيالا و ان فاه فيه ابن بنت النبى * تلقت يداه فروعا طوالا « 3 » اگر مردم در صدد جستجوى علم قرآن برآيند ، بايد بدانند كه قريش اهل و عائلهء ايشان هستند و اگر فرزند دختر رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله ( امام باقر عليه السّلام ) دربارهء علوم قرآن لب به سخن بگشايد ، فروع زيادى براى آن ترسيم مىكند . دربارهء مسائل كلامى نيز امام باقر عليه السّلام بسيارى از خطبه‌هاى امير مؤمنان عليه السّلام را در مسائل مربوط به توحيد و صفات خدا « 4 » روايت كرده‌اند . همينطور آن حضرت بيانگر بسيارى از نكات دقيق مسائل كلامى مورد اختلاف بين شيعه و اهل سنت مىباشند . اين روايات در اصول كافى به وفور ديده مىشوند . ابن نديم در الفهرست ، كتاب تفسيرى به امام باقر عليه السّلام نسبت داده و گفته است كه

--> ( 1 ) . الكافى ، ج 5 ، ص 73 و ج 6 ، ص 446 ؛ التهذيب ، ج 6 ، ص 325 ؛ الفصول المهمه ، ص 213 ؛ بحار الانوار ، ج 46 ، ص 292 ؛ و نك : تهذيب التهذيب ، ج 9 ، ص 352 ( 2 ) . المناقب ، ابن شهر آشوب ، ج 3 ، ص 327 ؛ بحار الانوار ، ج 46 ، ص 294 ( 3 ) . الاتحاف بحب الاشراف ، ص 144 ؛ كشف الغمه ، ج 2 ، ص 123 ؛ عمدة الطالب ، ص 195 ؛ الفصول المهمه ، ص 210 - 211 ؛ سير اعلام النبلاء ، ج 4 ، ص 404 ؛ نور الابصار ، ص 143 ( 4 ) . نك : حياة الامام الباقر عليه السّلام ، باقر شريف قرشى ، ج 1 ، ص 190