هدف او حفظ كشتى براى صاحبانش بود . « 1 » امام در سخن ديگرى فرمود : « فصالحت بقيا على شيعتنا خاصّة من القتل فرأيت دفع هذه الحروب إلى يوم‌مّا ، فإنّ اللّه كل يوم هو فى شأن » ، من براى حفظ شيعيانمان از قتل مصالحه كردم ، و انديشيدم تا اين جنگها را تا مدتى به تأخير بيندازم ، چه خداوند هر روز دست‌اندركار ، كارى است . « 2 » آن حضرت در پاسخ يكى ديگر از معترضان فرمودند : « ما أردت بمصالحتى معاوية إلا أن أدفع عنكم القتل عند ما رأيت تباطئ أصحابى عن الحرب و نكولهم عن القتال » ، هدف من در مصالحهء با معاويه جز آن نبود كه وقتى سستى يارانم را از جنگ و روىگردانى آنها را از نبرد ديدم ، لااقل جان شما را حفظ كنم . « 3 » امام در برابر معترض ديگرى ، صلح خويش را مشابه صلح جدش پيامبر صلّى اللّه عليه و آله مىداند ، با اين تفاوت كه آن صلح ، صلح با كفار « بالتنزيل » بوده و اين با كفار « بالتأويل » . سپس فرمودند : « و لو لا ما أتيت ، لما ترك من شيعتنا على وجه الارض أحد إلا قتل » ، اگر من چنين نمىكردم ، از شيعيان ما ، كسى نبود جز آن كه كشته مىشد . « 4 » امام در پاسخ اعتراض حجر بن عدى ، فرمود : « يا حجر ! ليس كل الناس يحب ما تحب ، و ما فعلت الا إبقاء عليك ، و الله كل يوم هو فى شأن » ، اى حجر ! همهء مردم آنچه را تو دوست دارى ، خوش نمىدارند . من اين اقدام را جز به قصد زنده ماندن تو ( و امثال تو ) نكردم ، خداوند نيز هر روز دست اندر كار ، كارى است . « 5 » مالك بن ضمره دربارهء صلح به امام اعتراض كرد . امام در پاسخ او فرمودند : « يا مالك ! لا تقل ذلك ، إنى لما رأيت الناس تركوا ذلك الا أهله ، خشيت أن تجتثّوا عن وجه الارض ، فأردت أن يكون للدين فى الارض ناعى » ، اى مالك ! چنين مگوى ، زمانى كه من ديدم كه مردم جز عده‌اى اين كار را ترك كردند ، ترسيدم كه ريشهء شما از زمين كنده

--> ( 1 ) . بحار الانوار ، ج 44 ، ص 19 ؛ تحف العقول ، ص 227 ؛ عوالم العلوم ، ج 16 ، ص 175 ؛ فرائد السمطين ، ج 2 ، ص 120 ( 2 ) . اخبار الطوال ، ص 220 ؛ و نك : مناقب ، ابن شهر آشوب ، ج 4 ، ص 35 ( 3 ) . اخبار الطوال ، ص 221 ( 4 ) . علل الشرائع ، ج 1 ، ص 211 ؛ عوالم العلوم ، ج 16 ، ص 174 ( 5 ) . بحار الانوار ، ج 44 ، ص 29 ، 57 ؛ مناقب ، ابن شهر آشوب ، ج 4 ، ص 35 ؛ عوالم العلوم ، ج 16 ، ص 170