جليل عرفان منش
92
جغرافياى تاريخى هجرت امام رضا ( ع ) از مدينه تا مرو ( فارسي )
چنين بيان مىكند : 1 - از شيراز تا « زرقان » شش فرسنگ ، زرقان قصبهاى است ميان مشرق و شمال شيراز كه در دامنهء كوه بسيار مرتفعى واقع شده است . « 102 » 2 - از زرقان تا « اصطخر » « 103 » شش فرسخ . 3 - از اصطخر تا « بئر قريه » چهار فرسخ . 4 - از بئر قريه تا « كهمند » « 104 » هشت فرسنگ . 5 - از كهمند تا « ديه بيد » ( ده بيد ) هشت فرسنگ . 6 - از ديه بيد تا « ابرقوه » دوازده فرسنگ . 7 - از ابرقوه تا « ديه شير » ( ده شير ) سيزده فرسنگ . 8 - از ديه شير تا « جوز » « 105 » ( حور ) شش فرسنگ . 9 - از جوز تا « قلعهء مجوس » شش فرسنگ . 10 - از قلعهء مجوس تا « شهر كثه » پنج فرسنگ . 11 - از كثه تا « آبخيزه » هفت فرسنگ . 12 - از آبخيزه تا « يزد » شش فرسنگ . اين آخر اعمال پارس است و جمله هشتاد و هفت فرسنگ است . « 106 » ابن حوقل نيز در قرن چهارم وصفى از منازل و مسافات شيراز به كثه كه همان راه خراسان است به شرح ذيل ذكر مىكند : 1 - شيراز تا زرقان شش فرسخ ، زرقان داراى منازلى بر وادى عذب است . 2 - از زرقان به اصطخر شش فرسخ . 3 - از اصطخر به قريهء « تير » « 107 » چهار فرسخ .
--> ( 102 ) - فرصت الدوله ، آثار العجم ، ص 130 . ( 103 ) - ابن بلخى منزلى را به نام « پادوست » در حدّ فاصل زرقان تا اصطخر به مسافت چهار فرسخ ذكر مىكند . ر . ك . به : ابن بلخى ، فارسنامه ، ص 232 . ( 104 ) - كهمنك ، ابن بلخى ، فارسنامه ، ص 232 . ( 105 ) - ابن بلخى از ديه شير تا « تومره بست » را چهار فرسخ و از آنجا تا يزد را نه فرسخ ذكر مىكند . همان مأخذ ، ص 232 . ( 106 ) - اصطخرى ، مسالك الممالك ، ص 155 . ( 107 ) - بير ، نيز آمده است .