حقيقت پيوست در شگفت شد . آن خانه مورد توجه قرار گرفت و مردم به آن محل مىآمدند و استفاده مىبردند . امروز همان محل ، مدرسه شده است . شيخ محمّد باقر ساعدى خراسانى نيز در كتاب پيشواى هشتم شيعيان مىنويسد : هم اكنون آن مدرسه در قم موجود و به مدرسهء رضويّه مشهور است و سابقا آن را مدرسهء مأموريه هم مىگفتند چون حضرت فرموده بود : ناقه مأمور است . « 60 » شيخ عباس قمى اين روايت را به نقل از سيد عبد الكريم بن طاووس در مفاتيح الجنان آورده است . « 61 » همانطور كه اشاره شد ، مأمون تأكيد داشت حضرت را از مسير كوفه و قم عبور ندهند . سفارش مأمون در اين مورد بىدليل نبود ، زيرا شهر كوفه و قم مركز تجمّع شيعيان بود . كوفه پايگاه حكومت على عليه السّلام بود و اگر چه در طول تاريخ كوفيان به بىوفايى مشهورند و قيام خونين حسين بن على عليه السّلام و ساير قيامهايى كه بعد از نهضت عاشورا روى داد شاهد آن است ، با اين همه شهر كوفه به دليل حضور پيروان على بن ابى طالب عليه السّلام و شيعيان ، همواره كانون قيامها و نهضتهاى علويان بر ضدّ حكّام بنى اميّه و بنى عبّاس بود و فراوانى قيامهايى كه در اين شهر رخ داد نمايانگر اين موضوع است . علاوه بر آن اگر روايات محكم و اسناد تاريخى معتبرى را كه گواه عبور حضرت از بصره است ناديده بگيريم به لحاظ جغرافياى راهها ، گذر حضرت عليه السّلام از قم و از آنجا به اهواز و يا فارس و سپس خراسان كاملا غير منطقى مىنمايد . بنابراين آنچه كه دسته‌اى از تذكره‌نويسان گفته‌اند كاملا بىاساس است . قم نيز علاوه بر ملاحظات جغرافياى راهها ، مانند كوفه مركز تجمّع شيعيان بود و حضور علويان و بزرگان شيعه در آن ديار درستى آن را تأييد مىكند . شيخ مفيد در الارشاد ، از عبور دعبل خزاعى شاعر معروف شيعى از قم خبر

--> ( 60 ) - عمادزاده ، زندگانى امام رضا عليه السّلام ، ص 2 - 481 و در ذيل عبارت نقل شده مىنويسد : اين خط سير كه از قدما نقل است ( انوار البهيّة محدّث قمى ) با خط سيرى كه اعتماد السلطنه مىنويسد منافات دارد . ( 61 ) - شيخ عباس قمى ، مفاتيح الجنان ، ص 657 . و همچنين شيخ عباس قمى ، منتهى الآمال ، ص 302 .