سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )
153
تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )
( 1 ) باب پنجم پارسايى ، زهد ، خداترسى و عبادت على عليه السّلام افراد زيادى از أبو الفضل محمد بن ناصر سلامى به نقل از ابو الحسن مبارك بن عبد الجبّار صيرفى و او از ابو طاهر سيوفى ، از قول احمد بن جعفر بن حمدان به نقل از عبد اللّه بن احمد بن حنبل و او از پدرش از وهب بن اسماعيل از قول محمد بن قيس از ابو شهاب نقل كردهاند كه عمر بن عبد العزيز مىگفت : بعد از رسول خدا ( ص ) ما كسى را در ميان اين امّت پارساتر از على بن ابى طالب ( ع ) سراغ نداريم ؛ نه خشتى روى خشت گذاشت و نه نيى بر روى نى نهاد « 1 » . ( 2 ) بدين جهت عبد اللّه بن احمد مىگويد : پدرم به نقل از وهب بن اسماعيل و او از محمد بن قيس ، از قول على بن ربيعه والبى روايت كرده ، مىگويد : ابن تياح نزد على بن ابى طالب ( ع ) آمد و گفت : يا امير المؤمنين بيت المال از طلا و نقره پر شده است ، على ( ع ) فرمود : اللّه اكبر ! آنگاه از جا برخاست در حالى كه به دست ابن تياح تكيه داده بود وارد بيت المال شد ، و چنين گفت : « هذا جناى و خياره فيه * و كلّ جان يده إلى فيه « 2 » »
--> ( 1 ) قصبه ، نى ضخيمى كه گاهى چند متر درازا داشت ، با آن سقف خانه را مىپوشانيدند . اين جمله كنايه از آن است كه خانهاى بنا نكرد . ( 2 ) در لسان العرب ج 14 ، ص 155 ذيل مادهء « جنى » شعر را از على ( ع ) نقل كرده ، مىگويد : مقصود على ( ع ) از اين شعر آن است كه وى به چيزى از بيت المال دست نيالوده و هر چيز را در جاى خود نهاده است . و از ابو عبيد نقل مىكند : اين شعر ضرب المثل براى مردى است كه بهترين موجودى خود را به رفيقش ايثار مىكند . . . - م .