سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

99

تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )

شقيق بن سلمه نقل كرده است . ( 1 ) مىگويد : وقتى كه على ( ع ) عمّار و پسرش حسن را به كوفه فرستاد تا مردم را به قيام وادارند عمّار سخنرانى كرد و گفت : من مىدانم كه عايشه در دنيا و آخرت همسر پيامبر شماست ولى خداوند خواسته تا شما را بيازمايد تا ببيند از على ( ع ) پيروى مىكنيد يا از او . و در روايتى آمده است كه حسن ( ع ) به منبر رفت و در بالاترين پلهء منبر نشست و عمار پايين‌تر از او نشست . مسعودى مىگويد : بخارى نيز اين مطلب را از ابو وائل نقل كرده است . مىگويد : وقتى كه عمار به كوفه آمد تا مردم را به قيام وادارد ابو مسعود انصارى و ابو موسى اشعرى نزد او آمدند و ( ظاهرا ابو موسى ) گفت : من از روزى كه اسلام آورده‌ام ناپسندتر از تعجيل تو به اين كار ، نديده‌ام ، عمّار پس از شنيدن اين سخن رو به ايشان كرد و گفت : من ، از روزى كه شما دو نفر اسلام آورده‌ايد بدتر از سستى و كندى شما در اين كار را از شما نديده‌ام . زهرى مىگويد : ابو موسى به ترك فتنه اشاره داشته است زيرا - از نظر وى - عمّار بر باطل بوده است ! ( 2 ) سپس وقتى كه على ( ع ) نزديك بصره رسيد - جهت اتمام حجت بر ايشان - نامه‌اى به طلحه ، زبير ، عايشه و همراهانشان نوشت : « به نام خداوند بخشايندهء مهربان ، از جانب بندهء خدا على امير مؤمنان به طلحه ، زبير و عايشه ، سلام بر شما ، بارى ، اى طلحه و اى زبير شما خوب مىدانيد كه من خواستار بيعت نبودم تا اين كه مرا وادار به بيعت كردند و شما از جمله كسانى بوديد كه به بيعت من راضى بودند بنابراين اگر شما به اختيار ، با من بيعت كرديد پس در پيشگاه خدا توبه كنيد و از راهى كه مىرويد ، برگرديد و اگر با بىميلى بيعت كرديد ، به اظهار طاعت و فرمان برى و كتمان نافرمانى و معصيت براى من راه بازخواست از خودتان را بازگذاشتيد ، و تو اى طلحه ، سالخوردهء مهاجران و تو اى زبير دلاور قريش ! خوددارىكردنتان پيش از ورودتان به اين كار سهلتر بود تا بيرون شدنتان از اين كار پس از اقرار و اعترافتان « 1 » . ( 3 ) و اما تو اى عايشه ! خدا و رسول خدا ( ص ) را معصيت كرده‌اى كه از خانه‌ات بيرون شده‌اى در پى كارى كه از تو برداشته شده است و به خيال خودت مىخواهى بين مسلمانان را اصلاح كنى ، به من بگو :

--> ( 1 ) با آنچه در نهج البلاغه ، نامهء 54 ، آمده است ، تفاوتهايى دارد - م .