كند . متوكل در نامه‌اى به محضر او نوشت امام عليه السّلام پس از بسم اللّه الرّحمن الرّحيم ، چنين پاسخ داد : « پس چون عذاب ما را ديدند ، گفتند ما به خداى يكتا ايمان آورديم و به همهء بتهايى كه شريك خدا گرفته بوديم ، كافر شديم ، اما ايمانشان پس از مشاهدهء عذاب ما براى آنها هيچ سودى نداشت . سنت خدا اين چنين در ميان بندگان حاكم بوده است و در آنجا كافران زيانكار شده‌اند » [ 1 ] متوكل ( پس از دريافت پاسخ ) دستور داد تا او را به حدى زدند كه مرد . [ 2 ] امام عليه السّلام در فتواى خود به قرآن مجيد استناد جسته است كه نه بعد از آن و نه پيش از آن ، ناسخى براى آن نيامده است ، متوكل و ساير فقها از علم و فضيلت امام متحير ماندند . كفر غلات شيعهء اماميه ، همگى بر كفر و نجاست غلات معتقدند و هر حكمى كه بر كافران مترتّب است ، بر ايشان مترتّب مىدانند ، از آن جمله كشتن آنها را جايز مىشمرند . امام ابو الحسن الهادى عليه السّلام به يكى از اصحابش فرمود : « و اگر كسى از غلات را در خلوت يافتى ، سرش را با سنگ بشكن ! » [ 3 ] ما در بحثهاى آينده ، راجع به غلات به تفصيل سخن خواهيم گفت . تا اينجا بحث ما دربارهء فقه امام ابو الحسن الهادى عليه السّلام پايان يافت ، البته ما نمونهء اندكى از نظرات فقهى امام عليه السّلام را نقل كرديم كه

--> [ 1 ] سورهء غافر ( مؤمن ) / 84 - 85 . [ 2 ] وسائل الشيعة : 18 / 331 . [ 3 ] وسائل الشيعة : 18 / 554 .