كه در اين اخوت چه فوائد و منافع و مصالح عمومى ، سياسى و اجتماعى و اخلاقى مترتب مىشود و چقدر باعث تأليف قلوب و حفظ نظام اجتماعى مىگردد و تا چه حد موجبات زندگى راحت و سعادتمندانه بشر را فراهم مىآورد . عدالت و مساوات در حقوق ، در شريعت اسلام در آيين اسلام همهء مردم در حقوق با هم برابرند ؛ پادشاه و رعيت و اميران و عوام و اشراف و غيره و ثروتمندان و فقيران . تصاحب مال ديگرى جز با رضايت خاطر او روا نباشد و در اجراى حد بر گناهكار شفاعت هيچ كس پذيرفته نيست و عدل و داد همه را در بر مىگيرد . در قرآن آمده است : « فرمان داده شدم كه ميان شما به عدل و داد رفتار كنم . » « 103 » ، « و خداوند هرآينه شما را به داد و نيكى فرمان مىدهد . » « 104 » ، « دادگرى كنيد كه آن به تقوا نزديك‌تر است . » ، « 105 » ، « و چون سخن گفتيد داد پيشه كنيد . » « 106 » ، « خداوند شما را مىفرمايد كه امانتها را به صاحبانش برگردانيد . » « 107 » ، « و چون ميان مردم داورى كرديد به عدالت حكم برانيد . » « 108 » ، « پس ميان آن دو ( زن و شوهر ) به عدل و داد آشتى برقرار كنيد و قسط را پيشه خود سازيد كه خداوند دادگران را دوست دارد . » « 109 » قضاوت در آيين اسلام قاضى بايد عادل و به احكام قضا عالم باشد . يكى از آداب قاضى آن است كه قاضى بايد در وسط شهر بنشيند و به حال غضب و گرسنگى و تشنگى و غم و شادى و . . . نباشد . و ميان طرفين دعوا در كلام و سلام و مكان و نگاه و سكوت و ميل قلبى به يكسان رفتار كند مگر آن كه از اختيار او خارج باشد . او نبايد يكى از دو طرف دعوا را ميهمان كند و يا فقط به يكى از آنها بنگرد و بگويد حرف بزن ، بلكه بايد خاموشى گزيند تا ديگرى حرف بزند يا به هر دو آنها بنگرد و بگويد مدعى آغاز به گفتن كند يا بدون آن كه به كسى بنگرد اين حرف را بر زبان آورد . بايد در داورى رعايت عدل و داد كند و گرفتن رشوه و هديه را ناروا بداند و به هر يك از طرفين دعوا ضررى را كه بر خصمش وارد مىآيد ، تفهيم كند . نبايد با دخالت در گفتار طرفين به خاطر نفع يا ضررى كه براى مشهود له يا طرف

--> ( 103 ) شورى / 15 ؛ وَ أُمِرْت لِأَعْدِل بَيْنَكُم . ( 104 ) نحل / 90 ؛ إِن اللَّه يَأْمُرُ بِالْعَدْل وَ الْإِحْسان . ( 105 ) مائده / 8 ؛ اعْدِلُوا هُوَ أَقْرَب لِلتَّقْوى . ( 106 ) انعام / 152 ؛ وَ إِذا قُلْتُم فَاعْدِلُوا . ( 107 ) نساء / 58 ؛ إِن اللَّه يَأْمُرُكُم أَن تُؤَدُّوا الْأَمانات إِلى أَهْلِها . ( 108 ) نساء / 58 ؛ وَ إِذا حَكَمْتُم بَيْن النَّاس أَن تَحْكُمُوا بِالْعَدْل . ( 109 ) حجرات / 9 ؛ فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُما بِالْعَدْل وَ أَقْسِطُوا إِن اللَّه يُحِب الْمُقْسِطِين .