غالبا نويسندگان و شعراى بليغ در يكى دو جهت ، مهارت پيدا مىكنند مثلا يكى خوب حماسه مىسرايد و در مدح و توصيف عاجز و ناتوان مىباشد و ديگرى در رثا و مرگ عزيزان اشعار جانسوزى مىسرايد ولى در تشبيب و غزل به آن پايه نمىرسد . ولى قرآن در تمام فنون نويسندگى و قلم وارد شده و در هر مورد آن چنان سخن گفته كه ديگران را از معارضه عاجز و ناتوان ساخته است . و چنين احاطه‌اى بر فنون بلاغت آن هم به صورتى كه ديگران را در هر بخش عاجز و ناتوان سازد ، عادتا براى بشر محال است . « 1 »

--> ( 1 ) . قرآن با وضع حيرت‌آورى ، مطالب متنوع و مختلف از پند و اندرز ، برهان و استدلال ، اصول عقايد ، معارف الهى ، فروع احكام ، تواريخ و قصص ، حقوق و سياست ، قوانين مدنى و جزائى ، اخلاق و آداب و ده‌ها موضوع ديگر را ، آن چنان به هم مىآميزد و خواننده را در برابر مناظر جالب و خيره‌كننده قرار مىدهد و در تمام اين موارد همان شيوايى و گيرايى و بلاغت فوق العاده را حفظ مىكند در صورتى كه هر موضوع براى خود قلم خاص و انشاى ويژه‌اى لازم دارد . استادان انشا از هفت نوع قلم نام مىبرند : 1 . قلم نامه‌نگارى و تقاضا ، 2 . قلم پند و اندرز و توصيه ، 3 . قلم تاريخ و داستان‌سرايى ، 4 . قلم تصنيف و تأليف ، 5 . قلم جعل قوانين و حقوق ، 6 . قلم شعر و ادب كه در آن انواع تشبيهات و استعارات و تزيينات به كار مىرود ، 7 . قلم لغز و رمز ، و هر يك از اينها ذوقى و تخصصى و قريحه‌اى و تمرين و تعلم مخصوصى نياز دارد و تا كنون ديده نشده كه يك نفر در همهء اين موارد استاد و ماهر باشد . براى توضيح بيشتر به كتاب « المعجزة الخالدة » ص 64 ، و « تفسير نوين » ، ص 54 مراجعه فرماييد . مترجم