محمد يوسف حريرى
141
فرهنگ اصطلاحات قرآنى ( فارسى )
مسلمان بخرد و جواهرى كه به واسطهء غواصى به دست آيد . ( قاموس قرآن ) خناس ( خ نّ ) مِنْ شَرِّ الْوَسْواسِ الْخَنَّاسِ ( ناس - 4 ) شيطان را گويند . خناس صيغهء مبالغه از ماده خنوس به معنى جمع شدن و عقب رفتن است . شياطين هنگامى كه نام خدا برده مىشود عقب نشينى مىكنند ( تفسير نمونه ، ذيل آيه و ج 26 ، ص 189 ) خنزير ( خ ) إِنَّما حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَ الدَّمَ وَ لَحْمَ الْخِنْزِيرِ ( بقره - 172 ) خداوند در چهار جاى قرآن ( بقره 172 - مائده 3 - انعام 145 - نحل 115 ) حكم به تحريم آن فرموده و قابل خوردن نيست . خوردن گوشت خنزير ( خوك ) به ضرورت دين اسلام حرام است ( لغات قرآن - قاموس قرآن ) خواتم سور ( خ ت ) آنچه سوره به آن پايان مىگيرد « مانند دعايى كه در آخر سورهء بقره واقع است . مانند سفارشهايى كه سوره مائده به آن ختم شده و . . . » ( الاتقان ، ج 2 ، ص 337 ) خواتيم قرآن ( خ ) خاتمهء هر آيهء قرآن كريم ( حجة التفاسير ، تعاليق - ص 583 ) خواص الآيات كتبى هستند كه موضوع آنها محدود و مخصوص به يكيك سورههاى قرآنى است . ( دايرة المعارف تسيع - ذيل خواص سور قرآن ) خواص قرآن به عنوان يكى از اصطلاحات علوم قرآن عبارت است از خصلتها و ويژگىهايى كه به قرآن كريم ( به سورهها يا آيههاى آن ) نسبت مىدهند . ( دايرة المعارف تشيع ) خياط ( خى ) حَتَّى يَلِجَ الْجَمَلُ فِي سَمِّ الْخِياطِ ( اعراف - 40 ) - به معناى سوزن است . آيه ممكن نبودن دخول افراد گناهكار را به بهشت بيان مىكند و به وسيله تمثيل عدم امكان را مىفهماند به اين صورت كه اگر امكان داشته باشد طنابهاى كلفتى كه با آن كشتى را مىبندند از سوراخ يك سوزن گذر كند ، افراد گناهكار هم مىتوانند داخل بهشت شوند در صورتى كه چنين چيزى امكان ندارد . ( دانستنى هايى از قرآن كريم - ش 10 - ص 58 ) خير ( خ ) وَ اللَّهُ خَيْرٌ وَ أَبْقى ( طه - 73 ) نيكوتر . خداى تعالى است و نيز در تركيبات : خَيْرُ الْحاكِمِينَ ( اعراف - 87 ) خَيْرُ الرَّاحِمِينَ ( مؤمنون - 109 ) خَيْرُ الرَّازِقِينَ ( مائده 114 ) خَيْرُ الْفاتِحِينَ ( اعراف 89 ) خَيْرُ الْفاصِلِينَ ( انعام 57 ) خَيْرُ الْغافِرِينَ ( اعراف - 155 ) خَيْرُ الْماكِرِينَ ( آل عمران - 54 ) خَيْرُ الْمُنْزِلِينَ ( مؤمنون - 29 ) خَيْرُ النَّاصِرِينَ ( آل عمران - 150 ) خَيْرُ الْوارِثِينَ ( انبياء - 89 ) خَيْرٌ ثَواباً ( كهف - 44 ) خَيْرٌ حافِظاً ( يوسف - 64 ) خَيْرٌ عُقْباً ( كهف - 44 ) خَيْراتٌ حِسانٌ فِيهِنَّ خَيْراتٌ حِسانٌ ( رحمن - 70 ) زنان بهشتىاند . شايد مراد از خيرات اخلاق خوب باشد يعنى نيك خويان . خوب رويان . ( قاموس قرآن - ذيل حور ) - همسران بهشتى هم اخلاق خوب دارند و هم