خدا صلّى اللّه عليه و إله عدّه‌اى قرآن را در طى هفت روز ، برخى در يك ماه ، شمارى در دو ماه و برخى هم آن را در بيشتر از اين مدّت قرائت مىكردند . عبد اللّه بن عمر از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله پرسيد : در طى چند روز قرآن را ختم مىكنيد ؟ فرمود : « در مدت چهل روز . » مردى از زيد بن ثابت پرسيد : ختم قرآن را در هفت روز چگونه مىبينى ؟ زيد گفت : خوب است ، ولى من دوست دارم آن را در ظرف پانزده يا ده روز بخوانم ، مىدانى چرا ؟ سائل گفت : نه . زيد پاسخ داد : براى اين‌كه در آن تدبّر كنم و بر آن آگاه شوم . تمايل شديد مسلمانان به تدبّر در قرآن و عمل به دستورات آن ، آنان را واداشته بود تا براى حفظ و فراگيرى اين كتاب مدتى درنگ كنند . از مالك نقل شده كه به وى خبر رسيد عبد اللّه بن عمر هشت سال بر روى سورهء بقره درنگ كرد و آن را مىآموخت . و از ابن مسعود روايت شده كه گفت : هرگاه يكى از ما ده آيه را فرامىگرفت ، ديگر فراتر نمىرفت تا اين‌كه معانى آنها را ياد مىگرفت و آنها را به كار مىبست . از ابو عبد الرّحمن روايت شده كه گفت : كسانى كه به ما قرائت مىآموختند ، براى ما نقل كردند كه آنها قرائت را از پيامبر صلّى اللّه عليه و إله فرامىگرفتند و چون ده آيه را مىآموختند از آن آيات فراتر نمىرفتند تا اين‌كه بدان عمل مىكردند و لذا ما قرآن و عمل بدان را باهم آموختيم . امّا شيوه‌اى را كه ما در تفهيم متن قرآن و تفسير آن از خود قرآن استنباط مىكنيم ، به‌طور طبيعى ، اوّلين مجرى آن ، امين وحى و كسى است كه خداوند او را براى انجام رسالتش برگزيد . خداوند در مقام بيان رسالت پيامبرانش ، به‌طور كلى مىفرمايد : وَ ما أَرْسَلْنا مِنْ رَسُولٍ إِلَّا بِلِسانِ قَوْمِهِ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ « 1 » ، « ما هيچ پيامبرى را نفرستاديم مگر به زبان قومش تا حقايق را براى آنها آشكار سازد . » سپس قرآن بيان مىكند كه مرجع مردم در اجراى دستورات خداوند محمّد صلّى اللّه عليه و إله رسول عربى است : فَإِنْ تَنازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَ الرَّسُولِ « 2 » ، « و هرگاه در چيزى نزاع كرديد آن را به خدا و پيامبر ارجاع دهيد . » وَ أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الذِّكْرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ ما نُزِّلَ إِلَيْهِمْ « 3 » ، « ما اين ذكر - قرآن - را بر تو نازل كرديم تا

--> ( 1 ) - ابراهيم / 4 . ( 2 ) - نساء / 59 . ( 3 ) - نحل / 44 .