بلكه در پى اين است كه به اين شيوه ، آموزه‌ها و عبرت‌هايى در دسترس ديگران گذارد و الگوهاى راستينى از كوشش در راه خدا را پيش چشم آنان نهد و سرمشق‌هاى نيكويى از چگونه زيستن را در برابر آنان نشاند ، اما تورات در اين داستان تنها در پى اين است كه اسرائيليان را بزرگ كند و از سرزمين موعود سخن بگويد ، « 1 » و پرهيزى ندارد از اين كه دزدىكردن از مصريان را ، آن هم با نيرنگ و نقشه براى آنان روا شمارد . « 2 » سرقتى كه به گزارش تورات نقشهء آن در شب كشيده شد و روز ، هنگام خروج اسرائيليان از مصر بىآن كه مصريان سردرآورند ، انجام شد . دردناك‌تر اين كه نويسندگان تورات به همين بسنده نكرده‌اند كه اسرائيليان را دزد بشمارند ، بلكه اين دزدى را با آگاهى و خرسندى موسى و حتى به فرمان او گفته‌اند . و پيداست كه هرگز نمىتوان پذيرفت كه پيامبر برگزيده و بزرگوارى چون موسى به چنان كارى خرسند بوده باشد تا چه رسد كه بدان نيز فرمان داده باشد . اما چه مىتوان كرد كه اين تورات يهود است و گستاخى و ياوه‌گويى دربارهء پيامبران و برگزيدگان خدا شيوهء اوست و نمونه‌هاى فراوانى از اين دست در آن ديده مىشود . « 3 » اينك برجسته‌ترين دوگانگىها و تفاوت‌هاى قرآن و تورات دربارهء داستان موسى : يكم : زنى كه موسى را از آب گرفت و نگذاشت فرعون او را بكشد ، به گزارش قرآن ، همسر فرعون است و به گزارش تورات دختر او . « 4 » دوم : از قرآن كريم برنمىآيد كه همسر فرعون از اسرائيلى بودن موسى خبر داشته است ، اما از تورات آشكارا برمىآيد كه او اين را از همان نخست مىدانسته و درباريان را نيز از آن آگاه كرده است . « 5 » سوم : داستان كشته شدن آن مرد مصرى به دست موسى در تورات اين گونه گزارش شده كه روزى موسى مردى مصرى را ديد كه مردى عبرى را مىزد ، چون چنين ديد ، اين سوى و آن سوى را نگريست و چون كسى را نديد پيش آمد و آن مرد مصرى را كشت و در ريگ‌ها پنهان

--> ( 1 ) . سفر پيدايش ، 17 : 4 - 8 ، 26 : 2 - 4 ، 35 : 11 - 12 ، 26 : سفر خروج ، 3 : 6 - 8 ، 33 : 1 - 3 ؛ سفر تثنيه ، 7 : 1 - 2 ، 26 : 15 . ( 2 ) . محمد بيومى مهران ، « قصة ارض الميعاد بين الحقيقة و الاسطورة » ، مجلهء الاسطول ، شمارهء 66 ، اسكندريه ، 1971 م . ( 3 ) . سفر خروج ، 12 : 34 / 36 ؛ محمد بيومى مهران ، اسرائيل ، 1 / 355 . ( 4 ) . سورهء قصص ، آيات 8 - 9 ؛ سفر خروج ، 2 : 5 - 10 . ( 5 ) . سورهء قصص ، آيات 7 - 9 ؛ سفر خروج ، 2 : 6 .