1 مسألهء « حدوث عالم » ونظريّهء صدر المتألّهين نگاهى به ريشه‌ها اگر بخواهيم حديث حدوث عالم را در گذشته‌هاى دور پى بگيريم ، شايد رساترين زمزمه‌ها وپيامها را از زبان اسطوره‌هاى كهن بشنويم ؛ اسطوره‌هايى كه به زبانهاى نمادين گوناگون ، داستان آفرينش وپيدايش جهان را روايت كرده‌اند . « 1 » زبان اسطوره ، بدليل راز ورمز آلود بودنش ، از ماندگارترين يادگارهاى روزگاران ديرين شده است ؛ واسطوره‌هاى ديني در اين ميان ، از پا برجايى خاصّى برخوردار بوده‌اند . براي نمونه ، نگاهى به آئين زرتشت وبويژه روايت زروانى آن در سنّت فرهنگى خودمان نشان مىدهد كه چگونه حقيقت زمان وكرانمندى يا بيكرانگى آن وارتباط آن

--> ( 1 ) براي نمونه رك : Charles H . long , " Cosmogony " , in : mircea eliade ( Editor in chief ) , The Encyclopedia of Religion , Vol . 4 , New York , 1987 .