السيد احمد بن زين العابدين العلوي العاملي
2
شرح كتاب القبسات
جغرافيا نخست بوسيلهء خاورشناسان ودانشمندان اروپائى شناسائى ومورد تصحيح ومقابله وتحقيق وبهرهبردارى قرار گرفت . اين بىتوجّهى وبىاعتنائى مستمر نسبت به آثار بزرگان شيعه كه پايهگذاران كاخ انديشه وتفكر در كشور ما بودند تسرّى پيدا كرد كه تا هم اكنون ادامه دارد مثلا همين ميرداماد كه زماني آثار أو همچون قبسات وأفق المبين تا قلب شبه قاره هند پيش رفت چنان كه طلّاب ودانشجويان هندى را شيفته وفريفته خود ساخت تا آن اندازه كه يكى از استادان آنان مىگويد : « فحسبوا مصنفاته ( ميرداماد ) في أعلى مقام بين ما صنّف الأقوام وتخيّلوا انّ منزلتها فوق ما اتى به أولو الأفهام « 3 » » مورد احترام دانشمندان غربى قرار مىگيرد ومقالات متعددى درباره تحليل وبررسى انديشههاى علمي أو به عنوان « مؤسّس مكتب الهى أصفهان » نوشته مىشود ولى وقتي كه پيشنهاد مىشود كه مجلس علمي در همان شهر أصفهان بوسيلهء دانشگاه براي ميرداماد برگزار شود تا نسل جوان آن ديار پى به ارزش واهميّت مقام علمي أو ومزاياى مكتب الهى أصفهان ببرند با بهانههاى مختلف رد مىشود واين در حالي است كه دربارهء موضوعاتى همچون زنبور عسل وزيتون وزرشك وپسته به آسانى سمينارهاى متعدّد برقرار مىگردد وآن وقت فرياد ما به آسمان بلند است كه فرهنگ غرب جامعهء ما را تهديد مىكند در صورتي كه ما با بىتوجهى به فرهنگ غنى خود زمينه را براي پذيرش ابعاد منفى فرهنگ غرب آماده مىسازيم . ديو پيش تست پيدا زو حذر بايدت كرد * چند مىنالى چو ديوانه ز ديو ناپديد « 4 » راقم اين سطور از ديرباز معتقد بود كه متون علوم اسلامى بايد با أسلوبي علمي به جهان علم بويژه نسل جديد از طلّاب ودانشجويان معرفى گردد وخود با نشر كتاب وجوه قرآن حبيشى تفليسى ولسان التنزيل ( فرهنگ واژههاى قرآن به زبان فارسي ) آغازگر اين امر مهم گرديد « 5 » وپس از آن همت خود را بر احياء آثار فلسفي وكلامي وساير علوم
--> ( 3 ) . مقدمهء نسخهء خطى شرح تجريد شمارهء 7686 مؤسسهء تحقيقات اسلامى اسلامآباد پاكستان . ( 4 ) . ديوان ناصر خسرو ، ( چاپ مينوى ومحقق تهران 1353 ه ش ) ، ص 52 ( 5 ) . وجوه قرآن در سال 1340 ه ش با سرمايهء أستاذ دكتر يحيى مهدوى بوسيلهء دانشگاه تهران منتشر گرديد وسپس چاپهاى متعددى از آن صورت گرفت كه آخرين آن در سال 1371 ه ش بوده است . لسان التنزيل در سال - - 1344 ه ش بوسيلهء بنگاه نشر وترجمهء كتاب منتشر شد وآخرين چاپ آن در سال 1362 ه ش بوسيلهء موسسهء انتشارات علمي وفرهنگى صورت پذيرفت .