يحيى السهروردي
51
رسالة هياكل النور ( فارسي )
دوگانهء اين شرح برمىآيد كه دوانى آن را در تاريخي نامعلوم وگويا به نام جهان شاه قرهقويونلو ( 837 - 872 ق ) آغاز كرده وپس از كشته شدن أو در سيزدهم ربيع الاوّل 872 ه ق ، آن را در حال ناامنى پايان مىدهد وشش ماه بعد در يازدهم شوّال همان سال ، پايان نامهء دوّم را در زاويهء مظفريّهء تبريز مىنويسد وآنگاه تصميم مىگيرد كه به جاى مخدوم جديدش اوزون حسن آق قويونلوى قشرگرا - در مقايسه با جهان شاه - ، آن را براي غياث الدّين محمود مشهور به خواجهء جهان ( 813 - 886 ق ) ، وزير نظام شاه بهمنى دكن هند بفرستد « 1 » ؛ هم چنان كه بعدها نيز شمارى از شاگردانش مانند مير معين ، مير شمس الدّين ، أبو الفضل كازرونى ورفيع الدّين صفوى با سفر به هند به رواج هر چه بيشتر آموزههاى شيخ اشراق در اين سرزمين خدمت كردند « 2 » . 15 - 3 . چگونگى آشنايى دوانى با وزير گنوستيك دربار دكن ، مسألهاى است كه هنوز براي اين نگارنده آشنا نيست ؛ هر چند كه توجه به شمار ديگرى از آثار أو مانند أنموذج العلوم « 3 » وخواص الحروف « 4 » كه به نام
--> ( 1 ) . نك : على نقى منزوى ، فهرست نسخ خطى كتابخانهء ملّى جمهورى اسلامى إيران ، تهران ، 1375 ش ، ج 11 ، صص 695 - 696 . ( 2 ) . نك : سيّد أطهر عباس رضوى ، « تأثير حكمت اشراق وفلسفهء مير باقر داماد وملا صدرا در شبه قارّهء هند وپاكستان » ، جاويدان خرد ، سال چهارم ، شمارهء دوّم ، پاييز 1360 ش ، صص 28 - 29 . ( 3 ) . جلال الدّين محمّد دوانى ، « أنموذج العلوم » ، ثلاث رسائل ، به كوشش احمد تويسركانى ، مشهد ، 1411 ق ، ص 273 . ( 4 ) . نك : قاضى نور اللّه شوشترى ، مجالس المؤمنين ، تهران ، 1376 ق ، ج 2 ، ص 228 .