ابن الكلبي
81
كتاب الأصنام ( تنكيس الأصنام )
نشر آماده ساخت . اين نسخه خلاصهء ناچيزى است از كتاب جمهرة النسب كه همواره دانشمندان براى بدست آوردن آن مىكوشيدند ، و از آن پىجويى مىكردند . ياقوت حموى كتاب الجمهرة النسب را مختصر نموده ، و آن را « المقتضب من كتاب جمهرة النسب » ناميده است . نسخهاى از اين كتاب در كتابخانهء قاهره به شمارهء 5 / 156 كه ياقوت آن را نوشته است موجود مىباشد ، اما مركب اين نسخه در بسيارى از جاها پريده است و رطوبت هم بخش بزرگي از سطور و كلماتش را بويژه در پايين صفحات از ميان برده است . [ 42 ] احمد زكى - كه خداى خاكش را خوشبوى گرداند - مدتى از عمر خود را به زنده ساختن اين مردهء علمي و تاريخى اختصاص داد و تا حدودى موفق شد اين اثر ارزنده را احياء كند و آن را از نابودى محفوظ دارد . [ 43 ] حرص عرب به حفظ نسب قبيلهيى چون تازيان طبيعة زندگى قبيلهيى داشتند از اينرو هر قبيله ، واحدي شمرده مىشد ، مثل واحد خانواده ، و شخصيت هر فرد تا اندازهء زيادى در برابر شخصيت قبيله محو و ناچيز بود . به اين معنى كه اگر فردي از قبيلهيى كار شايسته و مفيدى انجام مىداد ، فخرى براى قبيلهء او به شمار مىرفت ، و اگر به ننگ و عارى مىگراييد ، آن ننگ و عار
--> [ 42 ] مقدمهء احمد زكى بر كتاب الأصنام ، صفحات 23 - 25 . [ 43 ] بنگريد به فهرست اسكوريال ، 2 / 1698 ، و فهرست كتابخانهء ملى پاريس ، 2047 ، و فهرست كتابخانهء بريتيش ميوزيم 1202 . كرنكو اين نسخه را تأليف هشام كلبى مىداند و مىگويد محمد بن حبيب - مؤلف كتاب المحبر - مطالبي بر آن افزوده است .