مىكنند ، اگر ضلالتى دارند موجبات تقويت آن ضلالت را فراهم مىكنند * ( ( و اخوانهم يمدونهم فى الغى ) ) * و اين است سياست استثمارگرى افراد استفاده چى و خرسوار . دستهء دوم حسن نيت دارند و معتقدند بايد به اثر كار توجه داشت ، اگر اثر نيك داد نبايد آرامش ذهن آنها را بهم زد بلكه بايد استفاده كرد . اينها به اصل « خذ الغايات و اترك المبادى » مىچسبند . اينها هستند كه دروغ به نفع دين را جايز مىدانند . اينها هستند كه با تمسك به اصل « * ( باهتوهم ) * » هر دروغى را به مخالفين جايز مىدانند ببندند . من خودم واعظى را مىشناسم كه عقيده اش اين است و از آن استفاده مىكند ، ولى شيخ انصارى اين حديث را در دو جاى مكاسب محرّمه ذكر مىكند و در يك جا تصريح مىكند كه مقصود اين نيست ( 1 ) . دستهء سوم آنها هستند كه استفاده از جهالت مردم را به هيچ وجه جايز نمىدانند . اينها هستند [ كه ] اصل « خذ الغايات » را بهانه قرار نمىدهند ، ترجيح مىدهند بيدارى عقل مردم را بر هر مصلحتى . اينها حاضر نيستند كاخى رفيع بسازند بر مبنايى كه يك آجر آن باطل و پوك و پوچ باشد مبارزه با خرافات : رسول اكرم حاضر نشد در داستان ابراهيم از جهالت مردم استفاده كند ( 2 ) . پس يك نكتهء اجتماعى از سيرت رسول اكرم كه بايد مورد استفاده قرار گيرد اين است كه در مواجهه با جهالت مردم نبايد سكوت كرد به بهانهء اينكه با اين وضع عقايد مردم محفوظتر مىماند ، نبايد در مبارزه با خرافات كوتاهى كرد . پس بايد با استفاده از سيرهء رسول اكرم با خرافات و جهالات مردم مبارزه كنيم ، هرچند فايده اى موقتى و ظاهرى بر آن جهالات مترتب باشد رفتن به سراغ بيماران : نكتهء ديگر از سيرت رسول اكرم آن است كه على عليه السلام فرمود : * ( طبيب دوار بطبه ) * ، يعنى سراغ بيمارها مىرفت ، مراكز فساد را تحت نظر

--> ( 1 ) ضمناً در اينجا بايد معنى دروغ مصلحت آميز تشريح شود ( 2 ) پيغمبر از واهمه و رعب مردم هم استفاده نمىكرد ، لهذا به مردى كه مرعوب شد فرمود : * ( هوّن عليك فانى ابن امرأة . .