صفت باشد ، * ( « همج رعاع اتباع كل ناعق » باشد . تلوّن و رنگ عوض كردن يك صفت پست است . 13 . جامد ، همهء تغييرات را هوا و هوس مىخواند ، و جاهل هر نوى را خيال مىكند مائدهء آسمانى است . 14 . عطف به نمرهء 11 راجع به مرز : ابزار و مَركب عوض مىشود نه راه ، وسيله عوض مىشود نه هدف ، تن عوض مىشود نه روح . ( رجوع به احياى فكر دينى ، صفحهء 179 ) . 15 . عطف به نمره . . . انسان نه مثل زنبور عسل ثابت است و نه تكامل جبرى دارد ، يعنى تك خاصيتى نيست بلكه قابل انحراف است ، يعنى دو خاصيتى است . 16 . اتهامات دو دسته : جامد ، كوته فكر ، جاهل ، كهنه پرست ، مرتجع ، امّل . . . هوسباز ، شهوت پرست ، لاابالى ، خبيث ، منحرف ، فاسد . 17 . مثال براى انحرافات زمان : مسابقهء تسليحاتى ، جنگهاى ساختگى ، بمبهاى هيدروژنى ، هروئين ، مينى ژوپ . 18 . ناسازگاريها و اجتهاد : مسافت سفر ، ديه به شتر ، قصاص دندان به دندان ، زكات محدود به انعام ثلثه و غلات اربعه ، گوشت خوك و طب امروز ، دولت به جاى پدر ( رجوع به نمرهء 24 ) ، جلوگيرى از آبستنى و مداخله در كار خدا ، پرورش دادن نطفه در خارج رحم ( رجوع شود به نمرهء 31 ) . 19 . دورهء خاتميت دورهء بلوغ و دورهء مسئوليت و استقلال است ، دوره اى است كه حتى نوع تعذيب امت با امم گذشته فرق مىكند . 20 . از خواص اين دوره اجتهاد است . 21 . عطف به نمرهء 11 ، قوانين متغير از قبيل : ممنوعيت كشت يك محصول ، ممنوعيت ورود يا صدور يك كالا ، تعيين نرخ ، قوانين راهنمايى ، روابط دوستى با فلان دولت ، اعزام محصل به خارج . 22 . عطف به نمرهء 11 ، قوانين ثابت : پرهيز از ولاء اجانب ( عكس آنچه صفويه كردند كه هنوز عواقب آن را مىكشيم ) ، حقوق خانوادگى ( رجوع شود به احياى فكر دينى در اسلام ، صفحهء 169 )