عمومى جهانى و بهداشتهاى جهانى و اقتصادهاى جهانى ، و شايد كم و بيش بعضى سازمانهاى وابسته به سازمان ملل مانند يونسكو و يونيسف از اين نوع باشد . به هر حال مقصود اين نيست كه دربارهء ماهيت اينها اظهار نظر نشود كه چه اندازه جنبهء انساندوستى دارد و چه اندازه ملعبه اى است براى استعمار و ماسكى است كه استعمار به چهره زده است . اين مبحث با مبحثى كه اصوليين در مباحث برائت و احتياط طرح كرده‌اند مبنى بر اينكه آيا عقل به تنهايى مىتواند حجت از طرف خدا بر بنده و از طرف بنده بر خدا باشد يا نه ، يك ريشه دارد . رجوع شود به بيان علماى اصول در ذيل آيهء كريمهء * ( و ما كنا معذّبين حتى نبعث رسولًا ) * . انواع تسليم : 12 . حقيقت اسلام تسليم حقيقت بودن است . تسليم بر سه قسم است : تسليم تن يا عضو و جارحه ، مانند دست بالاى يك نفر ياغى و يا تسليمهاى زبانى محكومين كه اقرارهايى به زور از آنها گرفته مىشود . تن و يا عضو را مىتوان به وسيلهء زور يا زر وادار به تسليم كرد . تواضعهاى چاپلوسانهء برخى در مقابل صاحبان زر و زور و يا اشعار متملَّقانهء برخى از شعرا از قبيل تسليم بدن است . نوع ديگر ، تسليم عقل است ( 1 ) . عقل جز در برابر دليل و برهان هرگز تسليم و خاضع نمىشود . نتيجهء تسليم عقل به دليل ، اعتقاد است . اعتقاد تابع دليل و برهان است . اگر دليل كافى نباشد شك باقى است ، هرچند بر خلاف ميل خود شخص باشد . نتيجهء تسليم عقل ، علم و يقين است . نوع ديگر تسليم ، تسليم اراده و جوهرهء انسانيت است . حقيقت ايمان ، اين تسليم است . علم و اعتقاد ايمان نيست ، همان طورى كه

--> ( 1 ) در يكى از ورقه هاى تسليم ) * گفته‌ايم كه لازمهء هر تسليمى دست بسته بودن است الَّا تسليم عقل و اراده در برابر حقيقت كه لازمه اش دست باز بودن است . تسليم بودن عقل كه مقياس است مثل تسليم ترازو و سلامت ترازوست كه بايد بىطرف باشد . ترازو بودن ترازو به بىطرفى و حساسيت است . عناد و تعصب ، عقل را از بى طرفى خارج مىكند .