مرتضى مطهري
38
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
بى علمى و بىاعتقادى كفر نيست . شيطان ، عالم به خالقيت خدا بود : * ( خلقتنى من نار و خلقته من طين ، ) * همچنين به معاد معتقد بود : * ( انظرنى الى يوم يبعثون ) * ، به انبيا و اوليا معتقد بود : * ( الَّا عبادك منهم المخلصين ) * ، در عين حال كافر بود : * ( ابى و استكبر و كان من الكافرين . ) * . آنگاه پس از تواضع و خضوع و تسليم در برابر حقيقت ، نوبت عمل و تسليم عملى و اطاعت مىرسد ، و البته همانطور كه عمل صد درصد نمايندهء تسليم نيست ، عدم عمل و عصيان نيز صد درصد نشانهء تمرد و كفر و عدم عبوديت نيست و لهذا در دعاها وارد شده است : خدايا اگر من معصيت كردم از آن جهت نبود كه خواستم تو را تمرد كرده باشم ، بلكه هواى نفس بر من غالب شد و حجاب غفلت مرا بر آن داشت . نيت : 13 . نيت از نظر جهان بينى اسلامى روح عمل است : * ( انما الاعمال بالنيات ، لكل امرئ ما نوى . ) * اعمال مادى تابع نيت نيست ( 1 ) ، زيرا زنده نيست . عمله اى كه ديوار را به كمك استاد بالا مىبرد يا بارى را به دوش كشيده يا آب حوض مىكشد ، از لحاظ صحت و كمال اين عمل فرق نمىكند كه به قصد تقرب باشد يا نباشد ، انگيزه اش خدمت به خلق باشد يا تحصيل وجهى براى آنكه آن را صرف نوشيدن مىو بدمستى كند . ولى از لحاظ اخروى ، هر عملى روحى دارد . روح عمل كه نيت است بايد محفوظ باشد ، يعنى بايد براى خدا يا آخرت باشد يا حداقل به قصد احسان و خدمت صورت گرفته باشد . پس منطقى است اگر گفته شود عامل فاقد ايمان اجر اخروى ندارد . چه خوب و عالى فرموده قرآن : * ( اليه يصعد الكلم الطيب و العمل الصالح يرفعه . ) * . 14 . ايضاً از آيات مربوطه :
--> ( 1 ) هر قانونى از مردم فقط عمل مىخواهد الَّا قانون دين كه عمل تنها كافى نيست ، ايمان و نيت را نيز توأم با عمل مىخواهد : * ( الذين امنوا و عملوا الصالحات . . . لا عمل الَّا بنية . ) * قانون دولتى ماليات مىخواهد . تو ماليات بده ولو در دل فحش بده . اما اسلام ماليات را بدون قصد قربت نمىپذيرد .