جرم از قبيل قتل و سرقت شدند نبايد آنها را مجازات كرد ؟ 8 . منكرين مجازاتها ، مخصوصاً مجازاتهاى شديد و بالاخص اعدام دو دسته هستند . دستهء اول كسانى هستند كه از جنبهء روانى نظر مىكنند و هر مجرمى را بيمار روانى مىدانند و بيمار را معذور و لازم المعالجه و در صورت عدم امكان معالجه ، لازم المراقبه ( در بيمارستانها يا زندانها و يا به وسيلهء ديگر ) [ مىدانند . ] به عقيدهء اينها مجرمين چون بيمارند ، معذورند و كيفر معذور ظلم است . دستهء دوم از جنبهء اجتماعى نظر مىكنند و علت جرم را اجبار محيط اجتماعى مىدانند و معتقدند كه اگر اجتماع متعادل باشد و بر فردى اجحاف صورت نگرفته باشد ، مرتكب جرم نمىشود . پس مجرم مجبور است و مجبور ، معذور و كيفر مجبور ظلم است . ولى اين هر دو نظر مردود است ، زيرا هيچ كدام از دو علت مزبور به حدى نيست كه واقعاً انسان را مسلوب الاراده كند و لهذا مىبينيم اين كيفرها در همين افراد مؤثر است . البته بدون شك در درجهء اول بايد علل روانى و هم اجتماعى اين جرمها را از بين برد . 9 . قرآن مىفرمايد : * ( و لاتأخذكم بهما رأفة فى دين الله . ) * اين جمله جواب است به كسانى كه تحت تأثير رقت و عاطفه با مجازات مخالفند و نام آن را انسانيت مىگذارند . اينجا از مواردى است كه عقل و عاطفه با يكديگر مخالفند . عاطفه زمان حال را مىبيند و تحت تأثير قرار مىگيرد اما عقل مجموع آثار و عواقب را ملاحظه مىكند . اسلام آنجا كه عقل و عاطفه بر خلاف يكديگرند ، هميشه جانب عقل را مىگيرد . 10 . فلسفه و علت مجازات يكى از سه چيز مىتواند باشد : الف . انتقام و تشفّى ب . مصالح اجتماع ج . مصالح خود فرد در اسلام قسم اول قطعاً نيست . به عقيدهء بعضى ، مورد مجازات