مرتضى مطهري
216
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
ب . در انسان تشخيص علاقه هاى بدلى و مصنوعى از علاقه هاى طبيعى مشكل است اما در حيوانات مشكل نيست . ج . علاقه فطرى و غير فطرى نظير حركات طبعى و قسرى است كه گاهى جسم لو خُلَّى و طبعه حركت مىكند و گاهى در اثر ضربه و نيروى خارجى ( البته فطرت تمايلى نه عقلى ) . د . عوامل ايجاد تمايلات ، اكتسابى يا روانى است يا اجتماعى . ه . راه علمى تشخيص علايق فطرى از غير فطرى چيست ؟ آيا عموميت است يا اينكه لازمه فطرى بودن تجلى در عموم نيست ، هرچند لازمه عموميت فطرى بودن هست . و . « پيغمبران مذكَّر بودند » به چه معنى است ؟ ز . نظر افلاطون و برخى از متكلمين اسلامى در باب تذكر ح . از نظر اجتماعى اگر كسى علاقه دينى را قراردادى و وضعى و مصنوعى بداند ، بايد به دين به همان چشم نگاه كند كه به مالكيت و قانون و حكومت نگاه مىكند . ط . فرق است بين اعتقادى كه عوامل عقلانى و منطقى دارد و اعتقادى كه اينچنين نيست ، مثل نحوست سيزده . ى . متجددين با فرض فطرى نبودن دين وارد بحث شدند . يا . عقايدى كه در مبنا و منشأ حس دينى ابراز شده است رجوع شود به ورقه هاى دين منسوخشدنى نيست كه اين مطالب با نظم بهترى بيان شده است . 5 . مجموع مطالبى كه بايد بحث شود : الف . معنى كلمه فطرت ( 1 ) از لحاظ لغت - رجوع به منجد و مجمعالبحرين و مجمع البيان و راغب ب . مقصود از اينكه دين فطرى است چيست ؟ حالات فطرى و حالات اكتسابى ، معلومات فطرى و معلومات اكتسابى و اعتقادات تحميلى ، همچنين ميلهاى فطرى و ميلهاى اكتسابى و اعتيادى .
--> ( 1 ) . رجوع شود به ورقه هاى فطرت .