اول الدين معرفته . 3 . رجوع شود به ورقه دين و تأثير آن در رضا و خشنودى از جهان . دين و مذهب و مسأله سودجويى و طرز روابط توليد انتقاد اساسى سوسياليستها بر سرمايه دارها اين است كه سيستم اجتماعى آنها توليد براى سودجويى است نه براى رفع نيازمنديهاى انسانى ، و چون بر اساس سودجويى است و شكل توليد چنين است طبعاً در روابط انسانى در زمينه هاى فرهنگى ، تربيتى ، آداب و رسوم اجتماعى ، مبادلات تجارى و اقتصادى اختلالهايى پيدا مىشود و آنچه به افزايش و توسعه سود و بهره كمك مىكند هدف اصلى فعاليتهاى انسانى را تشكيل مىدهد و آنچه مىتواند رفع نيازمنديهاى انسانى را جانشين سود و بهره خصوصى افراد كند ، يعنى مسائل اخلاقى و فرهنگى و معنوى ، به طاق نسيان و فراموشى سپرده مىشود . رابطه شديدى است بين شكل تأمين نيازمنديهاى مادى انسانى و مسائل عاطفى و پيوندهاى معنوى او . بدون تغيير در شكل و محتواى تأمين نيازمنديها و فعاليتهاى مادى انسان ، به هدف اصلى يعنى ايجاد رفاه و صلح عادلانه نمىتوان رسيد . ولى از نظر منطق اسلام ، در اين طرز تفكر عامل انسان فوقالعاده تابع و شخصيت واقعى انسان ناديده گرفته شده است تصور شده كه انسان صد درصد تابع طرز روابط توليد است ، در صورتى كه اولًا احتياجات اصلى مادى انسان و به عبارت ديگر سودها و بهره هايى كه از وجود ديگران مىبرد منحصر به بهره هاى اقتصادى نيست . بنابراين كنترل وسايل توليد ، كافى در خشكانيدن ريشه استعمار و بهره كشى نيست . و ثانياً قدرت ابراز شخصيت معنوى انسان در قبال سودجويى و بهره كشى ناديده گرفته شده است .