و الاقرب البطلان لانه تغيير لهيئة الصلاة « 1 » . و اين قول قولى است لكن بطلان در صورت اجتزاء به آن و عدم عود به قيام به جهت انحناء به جهت سجود است ، و اما هرگاه عود نمايد به قيام و بعد از آن منحنى شود به جهت سجود نماز صحيح و بىعيب خواهد بود ، لكن اين در صورتى است كه منحنى شده به قصد غير سجود ، يا قصدى در انحناء نداشته باشد . و اما هرگاه منحنى شده باشد به قصد سجود و غير سجود ، دور نيست كه اجتزاء به آن تواند نمود ، بلكه عود به قيام در اين صورت مشكل است ، و احتياط در اعاده بعد از اتمام به همان حالت است . بعد از آن كه اين مطلب منقح شد مىگوئيم : لازم است منحنى شود به قصد سجود به حدى كه محل سجود او مساوى با محل وقوف او بوده باشد يا محل سجود أرفع بوده باشد از محل وقوف به مقدار لبنه ، و اما مساوات پس محل كلام نيست . و اما أرفعيت محل جبهه از موقف به مقدار لبنه ، پس اين مطلب منحل به دو چيز است ، يكى صحت نماز در صورت أرفعيت محل جبهه از موقف به مقدار لبنه يا كمتر . دوم عدم صحت نماز است در صورت أرفعيت محل جبهه از محل وقوف مصلى زياده بر اين قدر ، مطلب دوم محل وفاق ما بين فقهاء است . و اما اول يعنى صحت نماز در صورت أرفعيت محل جبهه به مقدار لبنه ، پس آن مشهور و معروف ما بين فقهاء است ، بلكه خلافى در اين ظاهر نيست ، مگر آنچه ظاهر مىشود از كلام محكى از ابن جنيد كه اعتبار نموده مساوات را در حالت اختيار ، و تجويز فرموده ارتفاع به مقدار چهار انگشت مضمومه را در حالت

--> « 1 » نهاية الاحكام ج 1 / 487 .