ابراهيم عاملي ( موثق )

291

تفسير عاملي ( فارسي )

اليكم لمجنون « يعنى پيغمبرى است و پيشوائى ديوانه ، 2 - يعنى اى كسى كه خود را چنان مىپندارى كه قرآن به دو نازل شده است ، جمله ى دوّم نيز دو معنى دارد : اوّل : يعنى اضطراب و تغيير حالى كه در پيغمبر هنگام نزول وحى مشاهده مى - كردند گمان ميكردند حال ديوانگى است چنان كه در آيت ديگر براى جلوگيرى از اين جور خطا گفته شده است « وَيَقُولُونَ إِنَّه لَمَجْنُونٌ وَما هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِلْعالَمِينَ » يعنى : آنها ميگويند : تو ديوانه اى ، با اينكه اين قرآن وسيله ى تذكير مؤمنين است و معلوم است كه اين جمله ى دوم براى جلوگيرى از خيال جنون مردم است بسبت به حال وحى و تلفّظ پيغمبر به قرآن كه كافران اين حال و سخن تو را مولود ديوانگى ميدانند با اينكه اين سخنان وسيله ى تذكّر است و قرآن ، دوّم : آنها خطاى خود را صواب و حقيقت ميدانستند و معتقد بودند كه پيغمبر راستى ديوانه است . « لَوْ ما تَأْتِينا بِالْمَلائِكَةِ » 7 ابو الفتوح : چرا بما نياريد فرشتگان را ، و « لو لا » و « لو ما » هر دو بمعنى هلَّا است و « ما » نفى است . « ما نُنَزِّلُ الْمَلائِكَةَ إِلَّا بِالْحَقِّ » 8 مجمع : عموم كوفيها « ننزّل » با دو نون و نصب ملائكه خوانده‌اند و نيز با تاى اوّل مضموم و رفع ملائكه خوانده‌اند ، و با تاى مفتوح و رفع ملائكه هم خوانده‌اند ، و ابن عبّاس جمله را چنين معنى كرده است : نميفرستيم ملائكه را مگر كه بحقّ كه مرگ است و بيايند و جان شما را بگيرند ، مجاهد و جبّائى گفته‌اند : يعنى بحقّ كه عذاب و بيچارگى شما است ميآيند و شما را گرفتار ميكنند و نيز از مجاهد نقل شده است يعنى آنها ميآيند براى رسالت و پيغام . « نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَإِنَّا لَه لَحافِظُونَ » 9 مفسّرين دو معنى نقل كرده‌اند : 1 - ما قران را فرستاديم و آن را نگاه ميداريم از هر تغيير و تحريف و نابودى 2 - ما قرآن فرستاديم و ما محمّد را نگاه ميداريم . كشف نوشته : نشر بساط توقير قرآن است و اظهار شرف و عزّت آن بنزديك خداى جهان ، قرآنى كه يادگار دل مؤمنان است و مونس