ابراهيم عاملي ( موثق )
145
تفسير عاملي ( فارسي )
ظلمه بتراشد يا سياهى در دوات ايشان ريزد يا كاغذى بدست ايشان دهد تا بنويسد در ظلم ايشان شريك باشد و هم از ايشان پرسيدند كه اگر ظالمى در بيابان تشنه باشد و بر هلاك مشرف شود او را آب توان داد ؟ فرمود : نى . گفتند : اگر آبش ندهند بميرد . فرمود كه « دعه يموت » مصرع : « آنچنان بد زندگانى مرده به » . تفسير صافى : از امام صادق ( ع ) معنى اين جمله را پرسيدند فرمود : مقصود آن كس است كه نزد صاحب قدرتى ميرود و ميخواهد او زنده بماند تا دستش را بجيب برد و به آن كس پول بدهد . روح البيان : در حديث است : علما امناى پيغمبرند در ميان مردم تا آنگاه كه با سلطانى آميزش نكنند و چون مخالط سلطان شدند به پيغمبر ( ص ) خيانت كردهاند ، از آنها بپرهيزيد ، و پيغمبر فرمود : اين امت در زير دست و نگهبانى خدا است تا آنگه كه قاريها كومك و ياور امرا نشدهاند : و مقصود از قاريها علماء است كه عالم به قرآن بودند و معانى آن را از سنت پيغمبر فرا گرفته بودند . و ديگر علوم بعد از آن پيدا شده است . عبده : يعنى در كارهاى جنگى و دينى خود بمشركين اعتماد نكنيد و دوست آنها نباشيد . « أَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَزُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ » 114 طبرى : عموم مفسّرين اتّفاق كردهاند كه مقصود از كلمه ى « طَرَفَيِ النَّهارِ » يكى نماز صبح است ولى در ديگرى اختلاف كردهاند . بعضى گفتهاند : مقصود ظهر و عصر است ، بعضى گفتند : مقصود فقطَّ نماز عصر است ، بعضى گفتهاند : مقصود نماز مغرب است . و چون همه متّفق هستند كه يكى از دو طرف پيش از طلوع آفتاب است ، كه نماز صبح باشد ، پس آن طرف ديگر نماز مغرب است كه بعد از غروب آفتاب است . و مقصود از « زُلَفاً مِنَ - اللَّيْلِ » بعضى گفتهاند نماز عشاء است و بعضى نماز مغرب و عشاء دانستهاند . حسن بصرى گفته است : خداوند وقت نماز را در قرآن معيّن كرده است . آنجا كه گفته است « أَقِمِ الصَّلاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلى غَسَقِ اللَّيْلِ » چون وقتى كه خورشيد از