ابراهيم عاملي ( موثق )

101

تفسير عاملي ( فارسي )

بيان هدف پيغمبرى و كار ايشان خلاصه شده است يعنى كه ما نوح را بمانند ديگران براى چنين سخنى فرستاديم . « ما نَراكَ إِلَّا بَشَراً مِثْلَنا » حسينى : ايشان هياكل بشريّت ديدند و از درك حقايق انسانى غافل ماندند . مثنوى : همسرى با انبيا برداشتند اولياء را همچو خود پنداشتند گفتن اينان ما بشر ايشان بشر ما و ايشان بسته ى خوابيم و خور اين ندانستند ايشان از عمى در ميان فرقى بود بىمنتها هر دوگان زنبور خورد از يك محلّ زين يكى شد زهر و آن ديگر عسل هر دوگان آهو گيا خوردند و آب ز آن يكى خون شد ز ديگر مشك ناب آن دو نى خوردند از يك آبخور آن يكى خالى و ديگر پر شكر صد هزاران همچنين اشباه بين فرقشان هفتاد ساله راه بين « وَما نَراكَ اتَّبَعَكَ إِلَّا الَّذِينَ هُمْ أَراذِلُنا بادِيَ الرَّأْيِ » 27 مجمع : كسائى « بادئ » با همزه خوانده است و ديگران « بادي » با ياء بدون همزه قرائت كرده - اند ، و معنى جمله اين است كه ما معتقديم فقطَّ مردم پست بىسرمايه و مقام پيرو تو شده‌اند آن هم نسنجيده كه اگر فكر كنند منصرف شوند ، و زجّاج گفته است : يعنى آنها در ظاهر پيرو تو هستند و به باطن مخالف تو . و بعضى گفته‌اند : يعنى هر كس پيروان تو را ببيند در نظر اوّل تشخيص ميدهد كه مردم پست و بيمايه هستند . « فَعُمِّيَتْ عَلَيْكُمْ » 28 مجمع : قاريهاى كوفه بجز ابو بكر « فعمّيت » با ضمّ عين و تشديد ميم خوانده‌اند ، و ديگران « فعميت » با فتح عين و تخفيف ميم قرائت كرده اند . و معنى جمله اين است : پس بر شما پوشيده شده است براى اينكه در آن نمىانديشيد . « إِنَّهُمْ مُلاقُوا رَبِّهِمْ » 29 مجمع : مقصود اين است كه اگر آنها را از خود برانم چون بديدار پروردگار خود برسند سزاى ستم من را از خدا بخواهند و يا معنى اين است كه آنها به ثواب پروردگار خود ميرسند پس چگونه ناچيز و فرومايه باشند .